Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 28

Devanagari script

प्रभासे तु स्थितं तद्वद्रत्नभूतं गृहे मम । तच्च लिंगं पुरा कल्पे सप्तपातालभेदकम्

Transliteration

prabhāse tu sthitaṃ tadvadratnabhūtaṃ gṛhe mama | tacca liṃgaṃ purā kalpe saptapātālabhedakam

Translation

اسی طرح پربھاس میں، میرے اپنے ‘گھر’ کے اندر، وہ رتن کی مانند حضور قائم ہے۔ وہ لِنگ قدیم کلپ میں سات پاتالوں کو چیر دینے والا کہا گیا ہے۔

Word by Word

• प्रभासे: in Prabhāsa
• प्रभासे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्रभास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन

• तु: indeed/but
• तु: Sambandha/Discourse particle (सम्बन्ध/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (particle/emphasis-contrast)

• स्थितम्: placed/standing
• स्थितम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• तद्वत्: likewise
• तद्वत्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तद् + वत् (प्रातिपदिक/तद्धित)
• Form: अव्यय; उपमानार्थक (in the same manner/as that)

• रत्नभूतम्: become like a jewel; jewel-like
• रत्नभूतम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: रत्न (प्रातिपदिक) + भूत (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (रत्नं इव/रत्नरूपं भूतम्); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• गृहे: in (my) house
• गृहे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: गृह (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन

• मम: of me; my
• मम: Shashthi-sambandha (Possessor/षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन; सर्वनाम

• तत्: that
• तत्: Vishaya/Anuvritti (Referent/विषय)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• च: and
• च: Samuccaya (Connector/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय (conjunction)

• लिङ्गम्: liṅga (Śiva-emblem)
• लिङ्गम्: Karma/Pratipādya (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• पुरा: formerly
• पुरा: Kāla-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक (adverb of time)

• कल्पे: in a (past) aeon
• कल्पे: Kāla-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कल्प (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन

• सप्तपातालभेदकम्: piercing the seven netherworlds
• सप्तपातालभेदकम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सप्त (संख्या-प्रातिपदिक) + पाताल (प्रातिपदिक) + भेदक (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (सप्तानां पातालानां भेदकं); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Īśvara (Śiva) (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Somēśvara Liṅga at Prabhāsa

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: A towering liṅga rises like a luminous pillar; beneath it, layered underworlds (seven pātālas) are shown as concentric strata being ‘pierced’ by its axis, while above, the temple stands at Prabhāsa.

Characters & Entities

• Prabhāsa
• Liṅga
• Pātāla

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The Prabhāsa Liṅga is portrayed as not merely local but cosmic—its power spans all realms, making the site supremely worthy of reverence.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, specifically the Somēśvara/Prabhāsa Liṅga enshrined there.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit rite is given; the verse functions as a eulogy establishing the Liṅga’s extraordinary potency.