Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

Devanagari script

ईश्वर उवाच । किं देवि पृच्छसेऽद्यापि सर्वं ते कथितं मया । संदिग्धमस्ति किंचिच्चेत्पुनः पृच्छस्व भामिनि

Transliteration

īśvara uvāca | kiṃ devi pṛcchase'dyāpi sarvaṃ te kathitaṃ mayā | saṃdigdhamasti kiṃciccetpunaḥ pṛcchasva bhāmini

Translation

اِیشور نے کہا: اے دیوی! اب بھی تم کیا پوچھنا چاہتی ہو؟ میں نے تمہیں سب کچھ بتا دیا ہے۔ اگر کچھ بھی شبہ رہ گیا ہو تو پھر پوچھ لو، اے حسین و نازنین۔

Word by Word

• ईश्वरः: Īśvara (Lord Śiva)
• ईश्वरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ईश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• किम्: what
• किम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; प्रश्नवाचक (interrogative)

• देवि: O देवी
• देवि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

• पृच्छसे: do you ask
• पृच्छसे: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्रच्छ्/पृच्छ् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन, आत्मनेपद

• अद्यापि: even today / still now
• अद्यापि: Kala (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य + अपि (अव्यय)
• Form: अव्ययीभाव-समास; कालवाचक-अव्यय (temporal adverb)

• सर्वम्: everything
• सर्वम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• ते: to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन; सर्वनाम

• कथितम्: has been told
• कथितम्: Kriya (Predicative/क्रिया-भाव)
• Type: Verb
• Root: कथ् (धातु) → कथित (कृत्/क्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; here predicative with implied 'अस्ति'

• मया: by me
• मया: Karana (Instrument/Agent in passive/करण)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन; सर्वनाम

• संदिग्धम्: doubtful
• संदिग्धम्: Kriya-visheshana (Predicate complement)
• Type: Adjective
• Root: सम् + दिह्/दिग्ध? (प्रातिपदिक: संदिग्ध)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (predicate adjective)

• अस्ति: is
• अस्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• किंचित्: something
• किंचित्: Karta/Karma (Subject/Object as per context)
• Type: Noun
• Root: किम् + चित् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितवाचक (indefinite)

• चेत्: if
• चेत्: Hetu/Condition (Condition)
• Type: Indeclinable
• Root: चेत् (अव्यय)
• Form: अव्यय; शर्त-निपात (conditional particle)

• पुनः: again
• पुनः: Kriya-visheshana (Adverb)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• पृच्छस्व: ask
• पृच्छस्व: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्रच्छ्/पृच्छ् (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष, एकवचन, आत्मनेपद

• भामिनि: O lovely one
• भामिनि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: भामिनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Somēśvara focus)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: Śiva seated in calm majesty, addressing Devī with a gentle, instructive gesture; the setting hints at a sacred grove/temple precinct of Prabhāsa.

Characters & Entities

• Śiva
• Devī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Doubt is resolved through respectful inquiry; spiritual teaching invites clarification rather than silence.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The broader discourse concerns Prabhāsa-kṣetra and specifically moves toward Somēśvara’s greatness.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it emphasizes śāstric dialogue (praśna–uttara) as a means to clear saṃdeha (doubt).