Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 14

Devanagari script

विप्रा ऊचुः । सिद्धिस्ते भविता सांब आराधय दिवाकरम् । इत्युक्तः स तदा विप्रैः प्रविष्टोऽथ प्रभाकरम्

Transliteration

viprā ūcuḥ | siddhiste bhavitā sāṃba ārādhaya divākaram | ityuktaḥ sa tadā vipraiḥ praviṣṭo'tha prabhākaram

Translation

برہمنوں نے کہا: “اے سامب! تیری کامیابی یقینی ہے—دیواکر سورج کی آرادھنا کر۔” برہمنوں کے یہ کلمات سن کر وہ تب پربھاکر، یعنی سورج کے دھام میں داخل ہوا۔

Word by Word

• विप्राः: the Brahmins
• विप्राः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)

• ऊचुः: said
• ऊचुः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural)

• सिद्धिः: success, accomplishment
• सिद्धिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सिद्धि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• ते: of you / your
• ते: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)

• भविता: will be
• भविता: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), प्रथम-पुरुष, एकवचन

• सांब: O Sāmba
• सांब: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: साम्ब (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

• आराधय: worship
• आराधय: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-राध् (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन

• दिवाकरम्: the Sun (Divākara)
• दिवाकरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दिवाकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• इति: thus
• इति: Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उक्त्यर्थक-अव्यय (quotative particle)

• उक्तः: having been told
• उक्तः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम

• तदा: then
• तदा: Adhikarana (Time locus/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (adverb of time)

• विप्रैः: by the Brahmins
• विप्रैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन

• प्रविष्टः: entered
• प्रविष्टः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-विश् (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past participle; intransitive sense), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अथ: then
• अथ: Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: समुच्चय/अनन्तरार्थक-अव्यय (then/thereupon)

• प्रभाकरम्: Prabhākara (the Sun/temple of the Sun)
• प्रभाकरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रभाकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Brāhmaṇas (Viprāḥ)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhākara (Sūrya) at Prabhāsa

Type: temple

Visual Art Cues

Scene: Brāhmaṇas pronounce a blessing of success; Sāmba, inspired, steps into the radiant sanctum of Prabhākara (the Sun).

Characters & Entities

• Brāhmaṇas
• Sāmba
• Divākara/Sūrya
• Prabhākara

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Receiving instruction from the righteous and following it with action is itself a path to siddhi.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra, where Sāmba approaches the presence of the Sun (Prabhākara).

What ritualistic prescription is mentioned?

Direct instruction to perform Divākara/Sūrya-ārādhanā (Sun worship).