Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 25

Devanagari script

ईश्वर उवाच । यूयं पवित्रकरणाः पावनानां च पावनाः । गंगां चैवानयिष्यामि युष्माकं चित्ततुष्टये

Transliteration

īśvara uvāca | yūyaṃ pavitrakaraṇāḥ pāvanānāṃ ca pāvanāḥ | gaṃgāṃ caivānayiṣyāmi yuṣmākaṃ cittatuṣṭaye

Translation

ایشور نے فرمایا: “تم پاکیزگی کے کرنے والے ہو، پاک کرنے والوں میں بھی سب سے پاک۔ اور تمہارے دلوں کو خوش کرنے کے لیے میں خود گنگا کو لے آؤں گا۔”

Word by Word

• ईश्वरः: Īśvara (the Lord)
• ईश्वरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ईश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nominative), एकवचन (Singular)

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular)

• यूयम्: you (all)
• यूयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा (Nominative), बहुवचन (Plural); सर्वनाम

• पवित्रकरणाः: purifiers / those who make (others) pure
• पवित्रकरणाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पवित्र (प्रातिपदिक) + करण (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (पवित्रं करोति); पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nominative), बहुवचन (Plural); विशेषणम्

• पावनानाम्: of the purifiers
• पावनानाम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पावन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (Masculine), षष्ठी (Genitive), बहुवचन (Plural)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)

• पावनाः: purifying, holy
• पावनाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पावन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nominative), बहुवचन (Plural); विशेषणम्

• गङ्गाम्: Gaṅgā
• गङ्गाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गङ्गा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (Feminine), द्वितीया (Accusative), एकवचन (Singular)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक अव्यय (emphatic/only)

• आनयिष्यामि: I shall bring
• आनयिष्यामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-नी (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), परस्मैपद, उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (Singular)

• युष्माकम्: of you / for you
• युष्माकम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (Genitive), बहुवचन (Plural); सर्वनाम

• चित्ततुष्टये: for (your) mental satisfaction
• चित्ततुष्टये: Sampradana (Purpose/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: चित्त (प्रातिपदिक) + तुष्टि (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (चित्तस्य तुष्टिः); स्त्रीलिङ्ग (Feminine), चतुर्थी (Dative), एकवचन (Singular)

Speaker

Śiva (Īśvara)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: ṛṣayaḥ

Visual Art Cues

Scene: Īśvara speaks reassuringly to the sages, praising them as purifiers and promising to bring Gaṅgā to delight their minds.

Characters & Entities

• Śiva (Īśvara)
• Gaṅgā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Divine grace responds to devotees’ sincerity: Śiva honors the pure-hearted by manifesting sanctity (Gaṅgā) for their spiritual joy.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra, where Śiva promises to summon Gaṅgā as a sign of the site’s greatness.

What ritualistic prescription is mentioned?

No direct injunction here; it announces Gaṅgā’s arrival as a sanctifying boon for the devotees.