Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 125

Devanagari script

मद्भावभाविता देवि तीर्थं सेवंति सुव्रताः । तेषां चैव हितार्थाय कथयामि यशश्विनि

Transliteration

madbhāvabhāvitā devi tīrthaṃ sevaṃti suvratāḥ | teṣāṃ caiva hitārthāya kathayāmi yaśaśvini

Translation

اے دیوی! جو نیک عہد والے میرے بھاؤ (بھکتی) سے سرشار ہیں، وہ اس تیرتھ کا سہارا لیتے اور اس کی سیوا کرتے ہیں۔ اے صاحبِ جلال! انہی کے بھلے کے لیے میں اب بیان کرتا ہوں۔

Word by Word

• मद्भावभाविताः: imbued with devotion to me
• मद्भावभाविताः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: मत्-भाव-भावित (प्रातिपदिक; कृदन्त √भू/भावय्)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; भूतकृदन्त (क्त) ‘भावित’; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (मम भावेन भाविताः)

• देवि: O goddess
• देवि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन

• तीर्थम्: the sacred place
• तीर्थम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन

• सेवन्ति: they resort to/serve/visit
• सेवन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सेव् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन

• सुव्रताः: the virtuous/vow-observing (ones)
• सुव्रताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सु-व्रत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः कर्मधारयः (सुन्दरं व्रतं येषाम्)

• तेषाम्: of them
• तेषाम्: Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन; सर्वनाम

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-बोधक निपात

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Emphasis/अवधारण)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारण-निपात

• हितार्थाय: for (their) welfare
• हितार्थाय: Sampradana (Beneficiary/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: हित-अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (सम्प्रदान), एकवचन; समासः तत्पुरुषः (हितस्य अर्थः/हितार्थः)

• कथयामि: I tell
• कथयामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कथय् (धातु; नामधातु/णिजन्त from √कथ्)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, उत्तम-पुरुष, एकवचन

• यशश्विनि: O illustrious one
• यशश्विनि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: यशस्विनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Śiva

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-tīrtha

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī

Visual Art Cues

Scene: Īśvara addresses Devī, gesturing toward a radiant coastal tīrtha; devotees with waterpots and flowers perform service—cleaning steps, offering lamps—while a luminous aura marks the ford.

Characters & Entities

• Śiva
• Devī
• Tīrtha

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Tīrtha-sevā becomes truly fruitful when performed with devotion to Śiva and disciplined vows.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Prabhāsa tīrtha/Prabhāsa-kṣetra, introduced in this Prabhāsakṣetramāhātmya context.

What ritualistic prescription is mentioned?

Service/resort to the tīrtha (tīrtha-sevā) by suvratāḥ—disciplined observants devoted to Śiva.