Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 84

Devanagari script

यावत्त्वं तिष्ठसे लोके यावच्चद्रार्कतारकाः । तवोदकामृतैस्तृप्तास्तावत्स्थास्यंति पूर्वजाः

Transliteration

yāvattvaṃ tiṣṭhase loke yāvaccadrārkatārakāḥ | tavodakāmṛtaistṛptāstāvatsthāsyaṃti pūrvajāḥ

Translation

جب تک تم دنیا میں قائم رہو گے، اور جب تک چاند، سورج اور ستارے برقرار رہیں گے، تب تک تمہارے آبِ اَمرت سے سیراب ہو کر تمہارے پُوروَج قائم رہیں گے۔

Word by Word

• यावत्: as long as
• यावत्: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यावत् (अव्यय/सम्बन्ध-शब्द)
• Form: अव्यय; यावत्-तावत् सम्बन्धे अव्यय (correlative)

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम

• तिष्ठसे: you stand/remain
• तिष्ठसे: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √स्था (धातु)
• Form: लट् (Present), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; आत्मनेपद

• लोके: in the world
• लोके: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन

• यावत्: as long as
• यावत्: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यावत् (अव्यय)
• Form: अव्यय; यावत्-तावत् सम्बन्धे

• चन्द्र-आर्क-तारकाः: the moon, sun, and stars
• चन्द्र-आर्क-तारकाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: चन्द्र (प्रातिपदिक) + अर्क (प्रातिपदिक) + तारका (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (moon, sun, and stars)

• तव: your
• तव: Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम

• उदक-अमृतैः: with your nectar-like water
• उदक-अमृतैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: उदक (प्रातिपदिक) + अमृत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; कर्मधारय (अमृतं यद् उदकम्)

• तृप्ताः: satisfied
• तृप्ताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: √तृप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; पूर्वजाः इति विशेषण

• तावत्: so long, that long
• तावत्: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तावत् (अव्यय)
• Form: अव्यय; यावत्-तावत् सम्बन्धे

• स्थास्यन्ति: will remain/stand
• स्थास्यन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √स्था (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद

• पूर्वजाः: ancestors, forefathers
• पूर्वजाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पूर्वज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन

Speaker

Īśvara (narrator framing the dialogue; assurance connected to pitṛ-satisfaction)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa sacred waters (toya)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A cosmic tableau: moon, sun, and starry sky above; below, a luminous water body; ancestors in subtle forms drink nectar-like water and appear steady and content, while a devotee offers tarpaṇa at the shore.

Characters & Entities

• Candra (Moon)
• Arka (Sun)
• Tārakāḥ (Stars)
• Pūrvajāḥ (Ancestors)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred offerings connected to tīrtha-waters create enduring benefit for one’s lineage and ancestors.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra’s oceanic tīrtha associated with Somnāth.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implied pitṛ-tarpaṇa/ancestor-satisfaction through contact and offering of the tīrtha-water.