Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 32

Devanagari script

य एतेन महादेवि द्वे संध्येऽस्तमनोदये । नागरार्कं तु संस्तौति स लभेद्वांछितं फलम्

Transliteration

ya etena mahādevi dve saṃdhye'stamanodaye | nāgarārkaṃ tu saṃstauti sa labhedvāṃchitaṃ phalam

Translation

اے مہادیوی! جو کوئی اس (حمد) کے ساتھ دونوں سندھیاؤں—غروبِ آفتاب اور طلوعِ آفتاب کے وقت—ناگرارک کی ستوتی کرے، وہ مطلوبہ پھل پاتا ہے۔

Word by Word

• यः: who (he who)
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम (relative pronoun)

• एतेन: by this (hymn)
• एतेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन

• महादेवि: O great goddess
• महादेवि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: महादेवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

• द्वे: two
• द्वे: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: द्वि (संख्या-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, द्विवचन; संख्यावाचक विशेषण (agreeing with संध्ये)

• संध्ये: twilights (junction-times)
• संध्ये: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: संध्या (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), द्विवचन

• अस्तमनोदये: at sunset and sunrise
• अस्तमनोदये: Adhikarana (Location/Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अस्तमन (प्रातिपदिक) + उदय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (अस्तमनश्च उदयश्च)

• नागरार्कम्: Nāgarārka (the Sun so named / the hymn-title)
• नागरार्कम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नागर (प्रातिपदिक) + अर्क (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष-सम्भाव्य (नागरः अर्कः)

• तु: indeed
• तु: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: विरोध/विशेषणार्थक अव्यय (particle: but/indeed)

• संस्तौति: praises
• संस्तौति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + स्तु (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• लभेत्: would obtain
• लभेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: लभ् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

• वाञ्छितम्: desired
• वाञ्छितम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वाञ्छित (कृदन्त-प्रातिपदिक; वाञ्छ् धातोः क्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifier of फलम्)

• फलम्: fruit, result
• फलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Nāgarārka

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: Diptych scene: left panel sunrise—devotee offering arghya and chanting; right panel sunset—same devotee reciting the hymn; Surya’s color shifts from gold to crimson; Prabhāsa shoreline/temple silhouette in background.

Characters & Entities

• Mahādevī
• Nāgarārka

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Regular devotion aligned with sacred times (sandhyā) is taught as a disciplined path that ripens into fulfilled aims.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Nāgarārka in Prabhāsakṣetra (Prabhāsa) is the focal sacred presence.

What ritualistic prescription is mentioned?

Praise/recitation of the Nāgarārka hymn at both sandhyās—sunrise and sunset.