Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3

Devanagari script

प्रतिष्ठाप्य महालिंगं सर्वपातकनाशनम् । मध्यभागेऽत्र यल्लिंगं कोटिमेधेति विश्रुतम्

Transliteration

pratiṣṭhāpya mahāliṃgaṃ sarvapātakanāśanam | madhyabhāge'tra yalliṃgaṃ koṭimedheti viśrutam

Translation

اس عظیم لِنگ کو قائم کرکے جو سب گناہوں کا ناس کرنے والا ہے—یہاں درمیان کے حصے میں جو لِنگ ہے وہ ‘کوٹیمیدھ’ کے نام سے مشہور ہے۔

Word by Word

• प्रतिष्ठाप्य: having स्थापित/installed
• प्रतिष्ठाप्य: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: प्रति-स्था (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund); पूर्वक्रिया

• महालिङ्गम्: the great liṅga
• महालिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: महा-लिङ्ग (प्रातिपदिक; समास)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (महच्च तत् लिङ्गम्)

• सर्वपातकनाशनम्: destroyer of all sins
• सर्वपातकनाशनम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व-पातक-नाशन (प्रातिपदिक; समास)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (सर्वेषां पातकानां नाशनम्)

• मध्यभागे: in the middle part
• मध्यभागे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मध्य-भाग (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (मध्यस्य भागः)

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक

• यत्: which
• यत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धबोधक (relative)

• लिङ्गम्: liṅga
• लिङ्गम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• कोटिमेध: Koṭimedha
• कोटिमेध: Samjna (Apposition/name/संज्ञा)
• Type: Noun
• Root: कोटि-मेध (प्रातिपदिक; समास)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समासः (कोटिः मेधाः)

• इति: thus (called)
• इति: Sambandha (Quotative/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्यय; संज्ञा/उद्धरणसूचक

• विश्रुतम्: is renowned
• विश्रुतम्: Kriya (State/क्रिया)
• Type: Adjective
• Root: वि-श्रु (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; 'प्रसिद्ध' अर्थे

Speaker

Deductive (Prabhāsakṣetramāhātmya narrator, traditionally Sūta/Lomaharṣaṇa addressing sages)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Koṭimedha-liṅga

Type: temple

Visual Art Cues

Scene: A monumental central liṅga (Koṭimedha) rises in the heart of the precinct, radiating a sense of absolution; pilgrims gather in quiet, as if at the center of a cosmic mandala.

Characters & Entities

• Mahāliṅga
• Koṭimedha (Liṅga/Tīrtha)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śiva-liṅga worship in a consecrated kṣetra is portrayed as a powerful purifier that eradicates even accumulated sins.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Koṭimedha, the central liṅga/tīrtha within Prabhāsa Kṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

Pratiṣṭhā (consecratory establishment) of a mahāliṅga is referenced; the verse emphasizes its sin-destroying efficacy.