Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 9

Devanagari script

अन्यैः परिवृतः शूरैर्यादवैर्युद्ध दुर्मदैः । ते समेत्य यथान्यायं समस्ता यदुपुंगवाः

Transliteration

anyaiḥ parivṛtaḥ śūrairyādavairyuddha durmadaiḥ | te sametya yathānyāyaṃ samastā yadupuṃgavāḥ

Translation

دیگر بہت سے بہادر یادوؤں نے انہیں گھیر رکھا تھا، جو جنگ میں غرورِ دلیری رکھتے تھے؛ یدو قبیلے کے وہ سب سردار دستور کے مطابق جمع ہو کر ملے۔

Word by Word

• अन्यैः: by other (men)
• अन्यैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन — Masculine, Instrumental, Plural; विशेषण

• परिवृतः: surrounded
• परिवृतः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: परि-√वृ (वृञ् वरणे) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — PPP, Masculine, Nominative, Singular

• शूरैः: by heroes
• शूरैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: शूर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन — Masculine, Instrumental, Plural

• यादवैः: by Yādavas
• यादवैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: यादव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन — Masculine, Instrumental, Plural

• युद्ध: battle/war (as qualifier)
• युद्ध: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: युद्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — Neuter, Nom./Acc., Singular; (पाठे विशेषणवत् ‘युद्ध-’ इति पूर्वपद-भावः)

• दुर्मदैः: by the arrogant/insolent
• दुर्मदैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: दुर्मद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन — Masculine, Instrumental, Plural; विशेषण

• ते: they
• ते: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन — Pronoun, Masculine, Nominative, Plural

• समेत्य: having assembled/coming together
• समेत्य: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्-√इ (इण् गतौ) + ल्यप् (अव्ययीभाव-कृदन्त)
• Form: क्त्वान्त/ल्यपन्त अव्यय (gerund), क्रियाविशेषण — Indeclinable absolutive

• यथा: as/according to
• यथा: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: उपमान/प्रकारवाचक अव्यय (adverb)

• अन्यायम्: injustice
• अन्यायम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अन्याय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — Masculine, Accusative, Singular

• समस्ताः: all together
• समस्ताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: समस्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन — Masculine, Nominative, Plural; विशेषण

• यदुपुंगवाः: the foremost among the Yadus
• यदुपुंगवाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यदु + पुंगव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन — Masculine, Nominative, Plural; षष्ठी-तत्पुरुषः (यदूनां पुंगवाः)

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (assembly-ground)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A grand congregation of Yādava heroes surrounds Kṛṣṇa; despite martial pride, they meet and greet according to dharma—hands folded, elders honored, orderly ranks in a sacred landscape.

Characters & Entities

• Yādavas
• Yadu lineage (Yadupuṅgava)
• Pāṇḍavas (contextual)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even the mighty must act with yathānyāya (proper decorum); dharma is measured by conduct, not merely power.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, where the Yādava leaders gather and observe proper meeting customs.

What ritualistic prescription is mentioned?

No formal ritual; the prescription is ethical—meeting and behaving according to propriety (nyāya/maryādā).