Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 36

ब्रह्मासनगतो ह्येष यः सूतो विनिपातितः । तथा ह्येते द्विजाः सर्वे मामवेक्ष्य विनिर्गताः

brahmāsanagato hyeṣa yaḥ sūto vinipātitaḥ | tathā hyete dvijāḥ sarve māmavekṣya vinirgatāḥ

‘جس سُوت کو میں نے گرا دیا وہ برہمن کے آسن پر بیٹھا تھا؛ اور یہ سب دِویج برہمن مجھے دیکھتے ہی واقعی نکل گئے ہیں۔’

brahma-āsana-gataḥseated on Brahmā’s seat
brahma-āsana-gataḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootbrahma (प्रातिपदिक) + āsana (प्रातिपदिक) + gata (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (ब्रह्मणः आसनं; तस्मिन् गतः); पुँल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
hiindeed
hi:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (emphatic/causal particle)
eṣaḥthis (person)
eṣaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुँल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
yaḥwho
yaḥ:
Karta (Relative subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसंबन्ध-सर्वनाम (relative pronoun), पुँल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
sūtaḥthe sūta
sūtaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsūta (प्रातिपदिक)
Formपुँल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
vinipātitaḥwas struck down
vinipātitaḥ:
Kriya (State/result/क्रिया)
TypeVerb
Rootvi+ni+pat (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (Past passive participle; क्त), पुँल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
tathāthus
tathā:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formरीतिवाचक अव्यय (adverb)
hiindeed
hi:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
etethese
ete:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुँल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
dvijāḥbrahmins
dvijāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdvija (प्रातिपदिक)
Formपुँल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
sarveall
sarve:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुँल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
māmme
mām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
avekṣyahaving seen
avekṣya:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootava+īkṣ (धातु) + ल्यप् (अव्यय-कृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यपन्त अव्यय (gerund/absolutive) ‘अवेक्ष्य’ = ‘अवलोक्य’
vinirgatāḥwent out
vinirgatāḥ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvi+nis+gam (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (Past active participle in sense; क्त), पुँल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

Balarāma (Halāyudha), in self-reproach

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Ṛṣi audience / tīrtha-yātrins (implied)

Scene: Balarāma points mentally to the brahmāsana—an elevated seat—remembering the Sūta struck down upon it; brāhmaṇas are seen at a distance leaving, their backs turned.

B
Balarāma
S
Sūta
D
Dvijas
B
Brahmāsana (Brahminical seat)

FAQs

Violence against one associated with Brahminical sanctity is treated as extremely grave; the righteous distance themselves from such impurity.

Prabhāsa-kṣetra, where the narrative teaches the weight of sacred norms and the need for purification.

Implicit: the inviolability of ‘brahmāsana’ (Brahminical seat) and the social-ritual response of sages withdrawing.