Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 191

Devanagari script

इमां कथामनुब्रूयात्तथा नाऽसूयके शिवे । इदं पुत्राय शिष्याय धर्मिणे न्यायवर्तिने

Transliteration

imāṃ kathāmanubrūyāttathā nā'sūyake śive | idaṃ putrāya śiṣyāya dharmiṇe nyāyavartine

Translation

یہ مقدّس حکایت اُسی عقیدت مند اور حسد سے پاک شَیَو بھکت کو سنائی جائے؛ یہ بیٹے یا شاگرد—جو دیندار اور انصاف کے راستے پر قائم ہو—کو ہی دی جائے۔

Word by Word

• इमाम्: this
• इमाम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• कथाम्: story, discourse
• कथाम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: कथा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• अनुब्रूयात्: should relate, should tell
• अनुब्रूयात्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• तथा: thus
• तथा: Kriya-visheshaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: क्रियाविशेषण (thus/likewise)

• न: not
• न: Sambandha (सम्बन्ध/negator)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-निपात

• असूयके: (to) one who is envious
• असूयके: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: असूयक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन (अधिकरणे: 'in/for a non-envious person'—here with negation: 'not to the envious')

• शिवे: regarding Śiva / in Śiva
• शिवे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: शिव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; (शिवे विषये/शिवे देवतायाम्)

• इदम्: this
• इदम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• पुत्राय: to a son
• पुत्राय: Sampradana (सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन

• शिष्याय: to a disciple
• शिष्याय: Sampradana (सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: शिष्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन

• धर्मिणे: to a righteous person
• धर्मिणे: Sampradana (सम्प्रदान)
• Type: Adjective
• Root: धर्मिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्

• न्यायवर्तिने: to one who follows justice
• न्यायवर्तिने: Sampradana (सम्प्रदान)
• Type: Adjective
• Root: न्याय (प्रातिपदिक) + वर्तिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष ('in the path of justice' → 'one who follows justice')

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Qualified Śaiva son/disciple (as recipient category)

Visual Art Cues

Scene: A calm teaching scene: a sage expounds Prabhāsa-māhātmya to a humble son or disciple, marked by Śaiva signs (rudrākṣa, vibhūti), emphasizing non-envy and righteousness.

Characters & Entities

• Śiva (as 'śive' = Śaiva/devotee of Śiva)
• Son
• Disciple

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred tradition is preserved by teaching it to the faithful, righteous, and non-envious, within proper lineage and ethics.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra remains the underlying context, since the protected narrative is the Prabhāsa-linked Sūrya-māhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

A rule of instruction: teach this kathā only to qualified recipients—son/disciple who is dhārmic and follows nyāya.