Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 111

ईश्वर उवाच । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि पुष्पा ध्यायमनुत्तमम् । येन चार्कस्थले देवि शीघ्रं तुष्यति पूजितः

īśvara uvāca | śṛṇu devi pravakṣyāmi puṣpā dhyāyamanuttamam | yena cārkasthale devi śīghraṃ tuṣyati pūjitaḥ

ایشور نے کہا: اے دیوی، سنو؛ میں پھولوں کے بارے میں بے مثال باب بیان کرتا ہوں، جس کے ذریعہ، اے دیوی، ارک کے مقدس مقام میں پوجا کیے جانے پر سورج دیوتا جلد راضی ہوتا ہے۔

īśvaraḥĪśvara (the Lord)
īśvaraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootīśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
uvācasaid
uvāca:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√vac (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
śṛṇulisten
śṛṇu:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√śru (धातु)
Formलोट् (Imperative), परस्मैपद, मध्यमपुरुष, एकवचन
deviO goddess
devi:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
pravakṣyāmiI shall explain
pravakṣyāmi:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-√vac (धातु)
Formलृट् (Simple Future), परस्मैपद, उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन
puṣpa-dhyāyammeditation (selection) of flowers
puṣpa-dhyāyam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootpuṣpa (प्रातिपदिक) + dhyāya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (puṣpāṇāṃ dhyāyaḥ)
anuttamamunsurpassed
anuttamam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootanuttama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
yenaby which
yena:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)
caand
ca:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
arka-sthaleat the Sun’s place/temple-site
arka-sthale:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootarka (प्रातिपदिक) + sthala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (arkasya sthalam); देशाधिकरण
deviO goddess
devi:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
śīghramquickly
śīghram:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootśīghram (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (manner/time: 'quickly')
tuṣyatiis pleased
tuṣyati:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√tuṣ (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; अकर्मक
pūjitaḥwhen worshipped / worshipped (one)
pūjitaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootpūjita (कृदन्त; √pūj)
Formभूतकृदन्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि-प्रयोगे विशेषण (describing the deity)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Arka-sthala (within Prabhāsa-kṣetra)

Type: kshetra

Listener: Devī

Scene: Īśvara begins a formal instruction: a teaching posture, right hand in vyākhyāna-mudrā, Devī attentive; behind them a stylized solar emblem marks Arka-sthala, with garlands and ritual trays ready.

Ī
Īśvara (Śiva)
D
Devī
A
Arka (Sūrya)
A
Arkasthala (Sun’s sacred place)

FAQs

Correct ritual knowledge (vidhi) supports devotion; appropriate offerings hasten divine grace.

Arkasthala within Prabhāsa Kṣetra, where Sun-worship is portrayed as especially efficacious.

A promised instruction on flower-offerings (puṣpa-upacāra) for pleasing the Sun quickly.