Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 136

भृंगारकनकेनैव मृन्मयेनाथ भामिनि । आनीय तु जलं पुण्यं संध्योपास्तिं करोति यः । तेन द्वादशवर्षाणि भवेत्संध्या ह्युपासिता

bhṛṃgārakanakenaiva mṛnmayenātha bhāmini | ānīya tu jalaṃ puṇyaṃ saṃdhyopāstiṃ karoti yaḥ | tena dvādaśavarṣāṇi bhavetsaṃdhyā hyupāsitā

اے حسین بانو! جو کوئی اس مقدس پانی کو سونے کے بھِرِنگار برتن میں یا مٹی کے گھڑے میں لا کر سندھیا اُپاسنا کرے، اس کے لیے بارہ برس کی سندھیا گویا ادا شدہ شمار ہوتی ہے۔

भृङ्गारकनकेनwith a golden ewer
भृङ्गारकनकेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभृङ्गार-कनक (प्रातिपदिक; भृङ्गार + कनक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (कनकस्य भृङ्गारः/कनक-भृङ्गारः)
एवindeed/only
एव:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक निपात
मृन्मयेनearthen (made of clay)
मृन्मयेन:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootमृन्मय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (भृङ्गार- implied)
अथthen/and
अथ:
Sambandha (Discourse connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय, अनन्तरार्थ/प्रारम्भार्थ
भामिनिO fair lady
भामिनि:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootभामिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
आनीयhaving brought
आनीय:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootआ-नी (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund), पूर्वकालिक क्रिया
तुindeed/and
तु:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात
जलम्water
जलम्:
Karma (Object/कर्म; of ānīya)
TypeNoun
Rootजल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
पुण्यम्holy/pure
पुण्यम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying जलम्)
संध्योपास्तिम्worship of Sandhyā (twilight-prayer)
संध्योपास्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंध्या-उपास्ति (प्रातिपदिक; संध्या + उपास्ति)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (संध्यायाः उपास्तिः)
करोतिperforms
करोति:
Kriya (Action)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
यःwho
यः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तेनby that/thereby
तेन:
Karana/Hetu (By that/thereby)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
द्वादशवर्षाणिtwelve years
द्वादशवर्षाणि:
Karma (Extent/measure as object)
TypeNoun
Rootद्वादश-वर्ष (प्रातिपदिक; द्वादश + वर्ष)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; द्विगु-समास (twelve years)
भवेत्would become/would be
भवेत्:
Kriya (Result)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ्-लकार (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
संध्याSandhyā (prayer)
संध्या:
Karta (Subject; of भवेत्)
TypeNoun
Rootसंध्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
हिindeed/for
हि:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात, हेत्वर्थ/निश्चयार्थ
उपासिताworshipped/observed
उपासिता:
Kriya (Predicate; ‘worshipped’)
TypeVerb
Rootउप-आस् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Śiva (Īśvara) (contextual attribution within Prabhāsakṣetra Māhātmya)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (with Pāṇḍu-kūpa water as ritual medium)

Type: kshetra

Listener: bhāmini (addressed ‘O fair lady’)

Scene: A devotee carrying sacred water in two contrasted vessels—one golden, one earthen—approaches a sandhyā platform; the sun at horizon; a subtle visual motif of ‘twelve-year’ cycle (twelve rays/lotus petals) encircles the scene.

S
Sandhyā
S
Sāvitrī
T
tīrtha-jala (sacred water)

FAQs

Sincere observance matters more than luxury: whether the vessel is gold or clay, bringing sacred water and performing Sandhyā yields vast merit.

The verse continues the Prabhāsakṣetra/Pāṇḍu-kūpa context where tīrtha water is used for Sandhyā.

Bring sacred water in a clean vessel (golden or earthen) and perform Sandhyā-upāsanā; its fruit equals twelve years of Sandhyā observance.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App