Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 33

तैरहं शस्त्रहस्तैश्च उल्काहस्तैः समंततः । निरीक्षितोऽथ न प्राप्तं सुवर्णं मन्मुखे स्थितम्

tairahaṃ śastrahastaiśca ulkāhastaiḥ samaṃtataḥ | nirīkṣito'tha na prāptaṃ suvarṇaṃ manmukhe sthitam

ہتھیار اور مشعلیں لیے ہوئے لوگوں نے مجھے ہر طرف سے گھیر کر تلاشی لی؛ مگر جو سونا میرے منہ میں چھپا تھا، وہ انہیں ہاتھ نہ آیا۔

तैःby them
तैः:
Karana (Instrument/Agent in passive sense)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन (Instrumental Plural Masculine/Pronoun)
अहम्I
अहम्:
Karma (Patient; with passive participle निरीक्षितः)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Nominative Singular)
शस्त्रहस्तैःwith weapons in hand
शस्त्रहस्तैः:
Viśeṣaṇa (Qualifier of implied ‘guards/they’)
TypeAdjective
Rootशस्त्र (प्रातिपदिक) + हस्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; तृतीया-समर्थनार्थे बहुव्रीहिवत् प्रयोगः, परन्तु समासः षष्ठी-तत्पुरुष: शस्त्रं हस्ते येषाम्/हस्ते शस्त्रं येषाम् (weapon-in-hand)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
उल्काहस्तैःwith torches in hand
उल्काहस्तैः:
Viśeṣaṇa (Qualifier of implied ‘guards/they’)
TypeAdjective
Rootउल्का (प्रातिपदिक) + हस्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: उल्का हस्ते येषाम् (torches/brands in hand)
समन्ततःall around
समन्ततः:
Deśa-adhikaraṇa (Spatial adjunct)
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb: on all sides)
निरीक्षितःwas inspected
निरीक्षितः:
Kriyā (Predicate; passive)
TypeVerb
Rootनि + ईक्ष् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘was examined/inspected’
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तरबोधक-अव्यय (then/thereupon)
not
:
Pratiṣedha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
प्राप्तम्was found/obtained
प्राप्तम्:
Kriyā (Predicate in impersonal sense)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अत्र ‘(किञ्चित्) प्राप्तम्’ इति भावे ‘found/obtained’
सुवर्णम्gold
सुवर्णम्:
Karma (Object of implied ‘find/obtain’)
TypeNoun
Rootसुवर्ण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (Neuter Nom/Acc Singular)
मत्-मुखेin my mouth
मत्-मुखे:
Adhikaraṇa (Location)
TypeNoun
Rootमत् (अस्मद्-षष्ठी एकवचन-रूप ‘my’) + मुख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: मम मुखे (in my mouth)
स्थितम्placed
स्थितम्:
Viśeṣaṇa (Predicate adjective of सुवर्णम्)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘situated/placed’ (qualifying सुवर्णम्)

Unspecified narrator within Prabhāsakṣetra Māhātmya (contextual narrator)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Purāṇic audience within the frame

Scene: Torch-bearing guards encircle the narrator, weapons raised, inspecting him closely; despite the search, the stolen gold remains hidden in his mouth, creating suspense under flickering light.

G
guards (rakṣakāḥ)
G
gold (suvarṇa)

FAQs

Concealment may evade human detection briefly, but the Purāṇic narrative frames such acts as inevitably accountable within dharma and karma.

Prabhāsa-kṣetra remains the sacred backdrop; its māhātmya often uses dramatic episodes to highlight later purification through vrata/tīrtha.

None directly; the verse is part of a lead-up to later statements about Śivarātri-related merit.