Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3

के मंत्राः किं विधानं तु केषु पर्वसु पूजयेत् । जैगीषव्येश्वरो भूत्वा ह्यभूत्सिद्धेश्वरः कथम् । तन्मे कथय देवेश विस्तरात्सर्वमेव हि

ke maṃtrāḥ kiṃ vidhānaṃ tu keṣu parvasu pūjayet | jaigīṣavyeśvaro bhūtvā hyabhūtsiddheśvaraḥ katham | tanme kathaya deveśa vistarātsarvameva hi

کون سے منتر پڑھے جائیں، کیا ودھان (طریقۂ عبادت) ہو، اور کن مقدس مواقع پر اُن کی پوجا کی جائے؟ نیز پروردگار جو ‘جَیگیشویَیشور’ کہلاتے تھے، وہ ‘سِدّھیشور’ کیسے بنے؟ اے دیوتاؤں کے سردار، یہ سب مجھے تفصیل سے بتائیے۔

kewhich/what (ones)
ke:
Viśeṣya (विशेष्य)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन (interrogative)
mantrāḥmantras
mantrāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmantra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
kimwhat
kim:
Viśeṣya (विशेष्य)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (interrogative)
vidhānamprocedure/rite
vidhānam:
Karman (कर्म)
TypeNoun
Rootvidhāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
tubut/indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formनिपात (particle; contrast/emphasis)
keṣuin which
keṣu:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन (interrogative)
parvasuon festivals/holy days
parvasu:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootparvan (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन
pūjayetshould worship
pūjayet:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootpūj (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
jaigīṣavya-īśvaraḥJaigīṣavyeśvara
jaigīṣavya-īśvaraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjaigīṣavya (प्रातिपदिक) + īśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; जैगीषव्यस्य ईश्वरः (Lord of Jaigīṣavya / Jaigīṣavyeśvara)
bhūtvāhaving become
bhūtvā:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootbhū (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive): ‘having become’
hiindeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (particle; indeed)
abhūtbecame/was
abhūt:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formलुङ्-लकार (Aorist/Imperfective past), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
siddha-īśvaraḥSiddheśvara
siddha-īśvaraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsiddha (प्रातिपदिक) + īśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सिद्धानाम् ईश्वरः / सिद्धः ईश्वरः
kathamhow
katham:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootkatham (अव्यय)
Formप्रश्नार्थ-अव्यय
tatthat
tat:
Karman (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
meto me
me:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी/षष्ठी-एकवचन (Dative/Genitive sg. enclitic)
kathayatell
kathaya:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootkath (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यम-पुरुष, एकवचन
deveśaO lord of gods
deveśa:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक) + īśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-प्रथमा, एकवचन; देवानाम् ईशः
vistarātin detail
vistarāt:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootvistara (प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-एकवचन-रूपेण अव्ययीभूत (ablatival adverb): ‘in detail’
sarvameverything
sarvam:
Karman (कर्म)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
evaindeed/just
eva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारण-निपात (emphatic particle)
hifor/indeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (particle; indeed)

Devī (Pārvatī) to Īśvara (Śiva)

Tirtha: Jaigīṣavyeśvara / Siddheśvara (Prabhāsa-kṣetra)

Type: temple

Listener: Mahādeva

Scene: Devī asks for the exact mantras, ritual procedure, festival days, and the story of the deity’s name-change from Jaigīṣavyeśvara to Siddheśvara; the scene suggests palm-leaf manuals, ritual implements, and a linga shrine.

S
Siddheśvara
J
Jaigīṣavyeśvara
D
Deveśa (Śiva)

FAQs

True tīrtha practice includes knowing the right method—mantra, rite, and timing—so worship becomes a path to siddhi and grace.

Prabhāsa-kṣetra, specifically the Śiva-form known as Jaigīṣavyeśvara/Siddheśvara.

Inquiry into prescribed mantras, pūjā procedure (vidhāna), and parva-days suitable for worship.