Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 31

मद्यं न देयमत्यर्थं पुरुषेण विपश्चिता । मदोन्मत्ताः स्वभावेन पूर्वं संति यतः स्त्रियः

madyaṃ na deyamatyarthaṃ puruṣeṇa vipaścitā | madonmattāḥ svabhāvena pūrvaṃ saṃti yataḥ striyaḥ

دانشمند مرد کو ہرگز حد سے زیادہ شراب نہیں دینی چاہیے؛ کیونکہ عورتیں اپنی فطرت کے مطابق پہلے ہی نشے کی طرف مائل ہوتی ہیں۔

मद्यम्liquor
मद्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमद्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
not
:
Sambandha/Connector (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
देयम्should be given
देयम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु) + यत् (कृत्)
Formकृदन्त: देय (gerundive/तव्यत्-अर्थे यत्), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विधेय (ought to be given)
अत्यर्थम्excessively
अत्यर्थम्:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootअत्यर्थ (प्रातिपदिक/अव्ययीभावार्थ)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
पुरुषेणby a man
पुरुषेण:
Kartr-karana/Agent-instrument (कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootपुरुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
विपश्चिताwise
विपश्चिता:
Kartr-karana/Agent-instrument (कर्ता-करण)
TypeAdjective
Rootविपश्चित् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; विशेषण (qualifying पुरुषेण)
मदintoxication
मद:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग); (in compound)
उन्मत्ताःmaddened by drink
उन्मत्ताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootउन्मत्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), बहुवचन; समासः (तत्पुरुष): मदेन उन्मत्ताः (intoxication-maddened)
स्वभावेनby nature
स्वभावेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्वभाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
पूर्वम्already/previously
पूर्वम्:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपूर्वम् (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
सन्तिare
सन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
यतःbecause
यतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootयतः (अव्यय)
Formहेतुवाचक-अव्यय (causal conjunction: 'because/for')
स्त्रियःwomen
स्त्रियः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्त्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), बहुवचन

Narrator (Purāṇic narrator within Prabhāsakṣetra-māhātmya; exact speaker not explicit in the snippet)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis / audience

Scene: A wise counselor figure restrains a man from offering liquor; the liquor vessel is shown as a moral hazard, while the background hints at a temple/tīrtha setting.

FAQs

It urges responsible restraint and avoidance of intoxicants that destabilize conduct and dharmic order.

The larger setting is Prabhāsakṣetra; the verse itself is moral counsel embedded in the Māhātmya.

A behavioral injunction (niṣedha): do not provide/encourage excessive drinking.