Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 22

Devanagari script

न नास्तिके कथां पुण्यामिमां ब्रूयात्कदाचन । श्रद्दधानाय शान्ताय कीर्तनीया द्विजातये

Transliteration

na nāstike kathāṃ puṇyāmimāṃ brūyātkadācana | śraddadhānāya śāntāya kīrtanīyā dvijātaye

Translation

یہ ثواب بخش مقدّس حکایت کبھی کسی منکرِ دین کو نہ سنائی جائے۔ اسے اسی کے سامنے پڑھا جائے جو صاحبِ ایمان، پُرسکون سیرت والا اور دِوِج (دوبار جنم لینے والا) اہلِ سماعت ہو۔

Word by Word

• न: not
• न: Nishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; निषेधार्थक-निपातः (negation)

• नास्तिके: to/among an atheist
• नास्तिके: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: नास्तिक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति; एकवचनम् (locative singular)

• कथाम्: story, discourse
• कथाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कथा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचनम्

• पुण्याम्: holy
• पुण्याम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचनम् (agreeing with कथाम्)

• इमाम्: this
• इमाम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचनम् (demonstrative pronoun)

• ब्रूयात्: should say/tell
• ब्रूयात्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative); प्रथमपुरुषः; एकवचनम्; परस्मैपदम्

• कदाचन: ever, at any time
• कदाचन: Kala (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: कदाचन (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; कालवाचक-निपातः (at any time/ever)

• श्रद्दधानाय: to one who has faith
• श्रद्दधानाय: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Adjective
• Root: श्रद्+धा (धातु) → श्रद्दधान (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: वर्तमानकृदन्त (शतृ); पुंलिङ्ग; चतुर्थी विभक्ति; एकवचनम् (dat. sg. m.)

• शान्ताय: to the peaceful one
• शान्ताय: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Adjective
• Root: शान्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; चतुर्थी विभक्ति; एकवचनम् (dat. sg. m.)

• कीर्तनीया: to be proclaimed/recited
• कीर्तनीया: Vidhi (Injunction/विधि)
• Type: Adjective
• Root: कीर्तय् (धातु) → कीर्तनीय (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: कृदन्त (अनीयर्/तव्यत्-अर्थे); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचनम्; विधेय-विशेषणम् (predicate adjective: 'is to be proclaimed')

• द्विजातये: to a twice-born (Brāhmaṇa etc.)
• द्विजातये: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: द्विजाति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; चतुर्थी विभक्ति; एकवचनम् (dat. sg.)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: प्रभासक्षेत्र

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: ऋषयः

Visual Art Cues

Scene: कथावाचकः श्रोतृमण्डलीं परीक्षते—श्रद्धालवः शान्ताः अग्रे उपविष्टाः; एकः नास्तिक-रूपः दूरं निरस्तः; पृष्ठभूमौ प्रभास-तीर-चिह्न

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred teachings are to be transmitted responsibly—faith and serenity are presented as key qualifications for receiving Māhātmya.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra is the context; the verse sets rules for sharing its Māhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

A prescription about recitation (kīrtana): recite the narrative only to qualified, faith-filled listeners.