Previous Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 48

ये नित्यं प्रातरुत्थाय द्वारकेति वदंति च । तीर्थकोटिभवं पुण्यं लभंते च दिनेदिने

ye nityaṃ prātarutthāya dvāraketi vadaṃti ca | tīrthakoṭibhavaṃ puṇyaṃ labhaṃte ca dinedine

جو لوگ ہر روز صبح اٹھ کر ‘دوارکا’ کا نام لیتے ہیں، وہ دن بہ دن کروڑوں تیرتھ یاترا کے برابر پُنّیہ (ثواب) پاتے ہیں۔

येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
नित्यम्always
नित्यम्:
Kriya-Visheshana (Adverb/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावेन प्रयुक्तम्; क्रियाविशेषण (adverbial accusative)
प्रातर्in the morning
प्रातर्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootप्रातर् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-अव्यय
उत्थायhaving risen
उत्थाय:
Kriya-Visheshana (Conjunctive participle/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootउत्-स्था (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund)
द्वारका‘Dvārakā’
द्वारका:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootद्वारका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; इति-शब्देन उद्धृत-नाम (quoted name)
इतिthus
इति:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण-निपात (quotative particle)
वदन्तिsay
वदन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
तीर्थकोटिभवम्arising from a crore of tīrthas
तीर्थकोटिभवम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतीर्थ-कोटि-भव (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (पुण्यम् इत्यस्य); समासः—तीर्थकोट्या भवम् (तृतीया-तत्पुरुषः)
पुण्यम्merit
पुण्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
लभन्तेobtain
लभन्ते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपदम्
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक-निपात
दिनेin a day
दिने:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
दिनेday by day
दिने:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; पुनरुक्ति (iteration)

Narrator (contextual Purāṇic voice within Dvārakā Māhātmya; specific speaker not stated in the verse)

Tirtha: Dvārakā

Type: kshetra

Listener: (Implied) the Purāṇic audience

Scene: A simple domestic dawn: a devotee rises, folds hands, and softly says ‘Dvārakā’; behind, a visionary overlay shows countless tīrthas converging into the single syllables, like rivers flowing into the sea near Dvārakā.

D
Dvārakā

FAQs

Tīrtha-nāma is spiritually potent: even uttering ‘Dvārakā’ daily is treated as a vast purifier and merit-generator.

Dvārakā itself is directly glorified as a name and sacred geography.

Morning utterance/recitation of the name ‘Dvārakā’ as a daily devotional practice.