Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Dvaraka Mahatmya›Adhyaya 22›Shloka 48
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 48

Devanagari script

द्वादश्यां चैत्रमासे तु कृष्णेन सह रुक्मिणीम् । ये पश्यंति नरा देवीं रुक्मिणीं मधुमाधवे । कृष्णेन सह गच्छन्तीं धन्यास्ते मानवा भुवि

Transliteration

dvādaśyāṃ caitramāse tu kṛṣṇena saha rukmiṇīm | ye paśyaṃti narā devīṃ rukmiṇīṃ madhumādhave | kṛṣṇena saha gacchantīṃ dhanyāste mānavā bhuvi

Translation

چَیتر کے مہینے کی دْوادشی کو جو لوگ کرشن کے ساتھ دیوی رُکمِنی—مدھو سُودن کی پیاری رُکمِنی—کو کرشن کے ہمراہ روانہ ہوتے دیکھتے ہیں، وہ انسان زمین پر واقعی مبارک ہیں۔

Word by Word
द्वादश्याम्on the twelfth (tithi)
द्वादश्याम्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootद्वादशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
चैत्रमासेin the month of Caitra
चैत्रमासे:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचैत्रमास (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (‘month of Caitra’), पुल्लिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
तुindeed
तु:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
कृष्णेनwith Kṛṣṇa
कृष्णेन:
Sahakari (Accompaniment/सह)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
सहtogether with
सह:
Sahakari (Accompaniment/सह)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसह-अव्यय (preposition-like indeclinable)
रुक्मिणीम्Rukmiṇī
रुक्मिणीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरुक्मिणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
पश्यन्तिsee
पश्यन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन
नराःmen; people
नराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ये-इत्यस्य अपोजिशन (apposition)
देवीम्the goddess
देवीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; रुक्मिणीम्-शब्दस्य विशेषण-रूपेण (appositional)
रुक्मिणीम्Rukmiṇī
रुक्मिणीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरुक्मिणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
मधुमाधवेin Madhu and Mādhava (months)
मधुमाधवे:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक) + माधव (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समास (मधु + माधव; two months), पुल्लिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, द्विवचन (Dual)
कृष्णेनwith Kṛṣṇa
कृष्णेन:
Sahakari (Accompaniment/सह)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
सहtogether with
सह:
Sahakari (Accompaniment/सह)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसह-अव्यय
गच्छन्तीम्going; proceeding
गच्छन्तीम्:
Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootगम् (धातु) + शतृ (कृत्-प्रत्यय)
Formवर्तमानकृदन्त (present active participle), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; रुक्मिणीम्-शब्दस्य विशेषण
धन्याःblessed; fortunate
धन्याः:
Karta (Predicate nominal/विधेय)
TypeAdjective
Rootधन्य (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विधेय-विशेषण (ते-शब्दस्य)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
मानवाःhumans
मानवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमानव (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ते-इत्यस्य अपोजिशन
भुविon earth
भुवि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक: भुव्/भू)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating (contextual attribution within Prabhāsa-khaṇḍa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dvārakā (Rukmiṇī-Kṛṣṇa darśana)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Caitra dvādaśī procession in Dvārakā: Kṛṣṇa and Rukmiṇī adorned with spring flowers, moving in a palanquin or chariot; crowds line the streets with folded hands; banners, conches, and drums accompany the divine couple.

Characters & Entities
R
Rukmiṇī
K
Kṛṣṇa
M
Madhumādhava

FAQs

Darśana of the divine couple (Rukmiṇī–Kṛṣṇa) in a sacred context is itself a great blessing and a purifier of life.

Dvārakā, the sacred abode of Kṛṣṇa, within the Dvārakā-māhātmya.

Observing/attending the darśana of Rukmiṇī with Kṛṣṇa on Caitra Dvādaśī.

←Previous Verse
Next Verse→