Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 50

Devanagari script

स्नातोऽहं चक्रतीर्थे तु करिष्ये भोजनं विभो । तस्मात्स्नापय गोविंद नियमं सफलं कुरु

Transliteration

snāto'haṃ cakratīrthe tu kariṣye bhojanaṃ vibho | tasmātsnāpaya goviṃda niyamaṃ saphalaṃ kuru

Translation

اے پربھو! میں چکر تیرتھ میں اشنان کرنے کے بعد ہی کھانا کھاؤں گا۔ اس لیے اے گووند، مجھے اشنان کرائیں اور میرے عہد کو کامیاب بنائیں۔

Word by Word

• स्नातः: bathed
• स्नातः: Karta (Subject complement/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: स्ना (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि प्रयोग (I, having bathed)

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्तृ

• चक्रतीर्थे: at Cakra-tīrtha
• चक्रतीर्थे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: चक्रतीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग-प्रयोग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरण; (चक्रस्य तीर्थम्)

• तु: and/indeed
• तु: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात

• करिष्ये: I will do
• करिष्ये: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future/भविष्यत्), उत्तमपुरुष (1st), एकवचन; आत्मनेपद

• भोजनम्: meal/food
• भोजनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: भोजन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्म

• विभो: O Lord
• विभो: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: विभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन

• तस्मात्: therefore
• तस्मात्: Hetu (Reason/हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तस्मात्-रूपेण अव्ययीभाववत्; हेत्वर्थे (ablatival adverb: therefore/from that)

• स्नापय: cause (me) to bathe
• स्नापय: Kriya (Command/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्ना (धातु)
• Form: लोट् (Imperative/आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद; णिच्-प्रयोग (causative: make (me) bathe)

• गोविन्द: O Govinda
• गोविन्द: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: गोविन्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

• नियमम्: vow/observance
• नियमम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नियम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्म

• सफलम्: fruitful
• सफलम्: Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सफल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifying नियमम्)

• कुरु: make/do
• कुरु: Kriya (Command/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लोट् (Imperative/आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Durvāsas (implied from context, addressing Kṛṣṇa as Govinda)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Cakratīrtha

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Govinda (Kṛṣṇa)

Visual Art Cues

Scene: Durvāsā, humbled yet resolute, prays to Govinda to enable his bath at Cakratīrtha so his observance may succeed; the sacred waters glow as if awaiting divine sanction.

Characters & Entities

• Cakra-tīrtha
• Govinda
• Kṛṣṇa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Vows succeed through divine grace; devotion turns ritual action into spiritually fruitful dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Cakra-tīrtha, a sacred bathing place associated with Govinda/Kṛṣṇa in the Dvārakā region.

What ritualistic prescription is mentioned?

Snāna at Cakra-tīrtha followed by bhojana (taking food) as part of a regulated niyama/vow.