Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 44

रुदंत्यो या विनिर्यांति चत्वरेषु त्रिकेषु च । तासां गर्भस्तु युष्माकं संप्रदत्तः प्रभुज्यताम्

rudaṃtyo yā viniryāṃti catvareṣu trikeṣu ca | tāsāṃ garbhastu yuṣmākaṃ saṃpradattaḥ prabhujyatām

اور وہ خواتین جو روتی ہوئی چوراہوں اور سہ راہوں پر نکلتی ہیں، ان کے حمل تمہارے حوالے کر دیے گئے ہیں؛ انہیں دیے گئے نذرانے کے طور پر استعمال کرو۔

रुदन्त्यःcrying (women)
रुदन्त्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootरुद् (धातु) + शतृ/शानच् (कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; वर्तमानकाले कृदन्त (शतृ-प्रत्यय), विशेषणरूपेण
याःwho/which (fem. pl.)
याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम
विनिर्यान्तिgo out, come forth
विनिर्यान्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनि√या (धातु) (या-गत्यर्थ) उपसर्गः वि+निर्
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
चत्वरेषुin the squares/courtyards
चत्वरेषु:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचत्वर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; अधिकरण (स्थान)
त्रिकेषुin the tri-junctions/three-way places
त्रिकेषु:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootत्रिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; अधिकरण (स्थान)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
तासाम्of those (women)
तासाम्:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन; सम्बन्ध (genitive)
गर्भःthe fetus/child in the womb
गर्भः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगर्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्तृ/विषय
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषणार्थक अव्यय (particle)
युष्माकम्of you (pl.)
युष्माकम्:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), बहुवचन; मध्यमपुरुष-सर्वनाम, सम्बन्ध (genitive)
संप्रदत्तःgiven over, handed to
संप्रदत्तः:
Karta (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootसम्+प्र√दा (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (क्त), विशेषणम् (गर्भस्य)
प्रभुज्यताम्let it be eaten/consumed
प्रभुज्यताम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र√भुज् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्; विधिलिङ्गार्थे आज्ञा/अनुज्ञा

Two devīs (continuation of devyāv ūcatuḥ)

Type: kshetra

Scene: A dim village crossroad at dusk; a weeping pregnant woman at a four-way junction; shadowy graha/ḍākinī figures implied at the margins; a protective lamp and ritual marks suggested as counterforce.

D
Devyau

FAQs

Purāṇic dharma treats junctions and thresholds as spiritually sensitive; improper conduct amid fear and disorder is shown to invite harmful forces.

The verse belongs to Nāgarakhaṇḍa’s Tīrthamāhātmya context, but it does not specify a named tīrtha.

No direct prescription; it references liminal locations (crossroads/tri-junctions) that are traditionally approached with protective rites and disciplined behavior.