Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 22

Devanagari script

यत्नेनान्याः परित्यज्य सर्वाः पूजादिकाः क्रियाः । नूनं वेत्सि फलं कृत्स्नं यत्प्रदक्षिणसंभवम्

Transliteration

yatnenānyāḥ parityajya sarvāḥ pūjādikāḥ kriyāḥ | nūnaṃ vetsi phalaṃ kṛtsnaṃ yatpradakṣiṇasaṃbhavam

Translation

تم نے کوشش سے دوسری سب پوجا وغیرہ کی کریائیں چھوڑ دیں؛ یقیناً تم پرَدکشنہ سے پیدا ہونے والے پورے پھل کو خوب جانتے ہو۔

Word by Word

• यत्नेन: with effort
• यत्नेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: यत्न (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; साधनवाचक

• अन्याः: other
• अन्याः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; विशेषण—(क्रियाः)

• परित्यज्य: having abandoned
• परित्यज्य: Kriya-viseshana (Conjunctive action/पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: परि-त्यज् (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (gerund); ‘having abandoned’

• सर्वाः: all
• सर्वाः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; विशेषण—(क्रियाः)

• पूजादिकाः: such as worship and the like
• पूजादिकाः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: पूजा + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; ‘पूजा-आदि’ = worship etc.; विशेषण—(क्रियाः)

• क्रियाः: acts/ritual actions
• क्रियाः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: क्रिया (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन

• नूनम्: surely
• नूनम्: Visheshana (Sentence particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: नूनम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; निश्चयार्थक (particle of certainty)

• वेत्सि: you know
• वेत्सि: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: विद् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present/लट्), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• फलम्: fruit/result
• फलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• कृत्स्नम्: entire/complete
• कृत्स्नम्: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कृत्स्न (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषण—(फलम्)

• यत्: which
• यत्: Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सम्बन्धसूचक—(फलम्)

• प्रदक्षिणसंभवम्: arising from circumambulation
• प्रदक्षिणसंभवम्: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्रदक्षिणा + सम्भव (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘प्रदक्षिणा-सम्भव’ = arising from circumambulation; विशेषण—(यत्/फलम्)

Speaker

Unnamed brāhmaṇa(s)/vipra(s) (addressing the king)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Devī-āyatana (name not specified in excerpt)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Brāhmaṇas counsel a devotee, remarking that he has set aside other pūjā acts and focuses on pradakṣiṇā, implying deep knowledge of its fruit; the temple corridor encircles the sanctum.

Characters & Entities

• Devī
• Pradakṣiṇā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Pradakṣiṇā is exalted as a complete, highly efficacious act of devotion, capable of surpassing many other ritual actions when performed with focus.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse is within Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya and points to a Devī-temple setting; the immediate snippet emphasizes the act (pradakṣiṇā) more than naming the site.

What ritualistic prescription is mentioned?

Circumambulation (pradakṣiṇā) of the deity/temple is highlighted as the key practice, implicitly placed above other pūjā-related rites.