Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 90

यावंतस्ते स्थिताः शिष्यास्तावद्भिर्दिवसैरहम् । तवादेशं करिष्यामि नोचेद्यास्यामि दूरतः

yāvaṃtaste sthitāḥ śiṣyāstāvadbhirdivasairaham | tavādeśaṃ kariṣyāmi nocedyāsyāmi dūrataḥ

جتنے دن تک تمہارے پاس شاگرد ٹھہرے رہیں گے، اتنے ہی دن میں تمہارے حکم کی پیروی کروں گا؛ ورنہ میں بہت دور چلا جاؤں گا۔

यावन्तःas many as
यावन्तः:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootयावत् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; परिमाणवाचक-विशेषणम्
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; सर्वनाम
स्थिताःare staying/remaining
स्थिताः:
Karta (Predicate complement/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्तः (past participle), पुंलिङ्गे, प्रथमा, बहुवचनम्; ‘ते’ इत्यस्य विधेय/विशेषणम्
शिष्याःdisciples
शिष्याः:
Karta (Subject apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootशिष्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; ‘ते’ इत्यस्य अप्पोजिशन
तावत्so many
तावत्:
Sambandha (Measure/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतावत् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपरिमाणवाचक-विशेषणम्; अत्र ‘दिवसैः’ इत्यस्य विशेषणम् (so many)
भिःby/with (instrumental plural ending)
भिः:
Karana (Instrumental marker/करण)
TypeIndeclinable
Rootभिस् (विभक्ति-प्रत्यय)
Formतृतीया-बहुवचन-प्रत्ययः; पदच्छेदे ‘तावद्भिः’ इति समास/सन्ध्यन्तरित-रूपम्
दिवसैःby (so many) days
दिवसैः:
Adhikarana (Time-span/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिवस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), बहुवचनम्
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
तवyour
तव:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive/6th), एकवचनम्
आदेशम्instruction
आदेशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआदेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
करिष्यामिI will do/fulfil
करिष्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलृट्-लकारः (Simple Future), उत्तमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
उचित्if (otherwise)
उचित्:
Sambandha (Conditional particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootउचित् (अव्यय)
Formसमुच्चय/विकल्पार्थे ‘उचित्/चेत्’ इत्यर्थे; अत्र पाठः ‘नोचेत्’ = न + उ + चेत् (if not)
यास्यामिI will go
यास्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलृट्-लकारः (Simple Future), उत्तमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
दूरतःfar away
दूरतः:
Sambandha (Manner/place/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootदूर (प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-एकवचनरूपेण अव्ययवत् (ablatival adverb: ‘from afar/at a distance’)

Yājñavalkya

Scene: Yājñavalkya indicates a measured timeline—counting days on fingers or pointing to the disciples gathered around the guru; a path leading away suggests impending departure.

Y
Yājñavalkya
Ś
Śākalya (implied)
D
Disciples (śiṣyāḥ)

FAQs

One may honor social order and obligations temporarily, yet must ultimately choose a path aligned with dharma.

The narrative trajectory leads to Viśvāmitra-hrada, a tīrtha associated with cleansing and renewed spiritual practice.

None directly; it is a vow-like statement setting up the subsequent tīrtha actions.