Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 61
Devanagari script
दुःशीलोऽपि समादाय मात्रां स्थानांतरं गतः । ततस्तेन सुवर्णेन व्यवहारान्करोति सः
Transliteration
duḥśīlo'pi samādāya mātrāṃ sthānāṃtaraṃ gataḥ | tatastena suvarṇena vyavahārānkaroti saḥ
Translation
وہ بدکردار بھی وہ رقم لے کر دوسری جگہ چلا گیا؛ پھر اسی سونے سے اس نے لین دین اور تجارت شروع کر دی۔
Word by Word
दुःशीलःill-natured
दुःशीलः:
Karta (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootduḥ-śīla (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष: 'दुष्टं शीलं यस्य' (ill-natured)
अपिeven/although
अपि:
Sambandha (Concessive)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसम्भावना/अपवादार्थक-अव्यय (even/although)
समादायhaving taken
समादाय:
Kriya (Prior action)
TypeVerb
Root√dā (धातु) + सम्-आ-; क्त्वा (absolutive)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त: 'having taken/appropriated'
मात्राम्the amount (of gold)
मात्राम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootmātrā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; (here: a measure/amount, i.e., the gold amount)
स्थान-अन्तरम्to another place
स्थान-अन्तरम्:
Karma (Goal)
TypeNoun
Rootsthāna (प्रातिपदिक) + antara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष: 'स्थानस्य अन्तरम्' = अन्यत् स्थानम् (another place)
गतःwent
गतः:
Kriya (Action)
TypeVerb
Root√gam (धातु) + क्त (भूतकृदन्त)
Formभूतकृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्रियार्थे 'went'
ततःthen
ततः:
Adhikarana (Temporal)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (then)
तेनwith that
तेन:
Karana (Instrument)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
सुवर्णेनwith gold
सुवर्णेन:
Karana (Instrument)
TypeNoun
Rootsuvarṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
व्यवहारान्transactions
व्यवहारान्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootvyavahāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; 'व्यवहार' = transactions/dealings
करोतिdoes/makes
करोति:
Kriya (Action)
TypeVerb
Root√kṛ (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
सःhe
सः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
Speaker
Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced)
Visual Art Cues
Scene: A furtive man travels to a new city, clutching a pouch of gold; later he sits at a merchant’s stall weighing coins, ledgers open, while a shadow of guilt hangs over him.
FAQs
Ill-gotten wealth is shown fueling worldly activity, setting up karmic and dharmic repercussions typical of Purāṇic teaching.
The surrounding chapter belongs to Jāgeśvara tīrtha-māhātmya, though this verse narrates the thief’s actions.
None.