Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 61

सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा भय संत्रस्तः स कुष्ठी सत्वरं ययौ । तेन मार्गेण येनैव दिवा भ्रांतो महीतले

sūta uvāca | tacchrutvā bhaya saṃtrastaḥ sa kuṣṭhī satvaraṃ yayau | tena mārgeṇa yenaiva divā bhrāṃto mahītale

سوتا نے کہا: یہ سن کر وہ کوڑھی خوف سے لرز اٹھا اور فوراً چل پڑا—اسی راستے سے جس راستے پر وہ دن بھر زمین پر بھٹکتا رہا تھا۔

सूतःSūta (the narrator)
सूतः:
Karta (वक्ता/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तत्that (it)
तत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; (कर्मरूपेण)
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Kriya (पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वक्रिया
भयwith fear
भय:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन (भयेन इति अर्थे; पद्ये लोप/प्रयोग)
संत्रस्तःterrified
संत्रस्तः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसम्+त्रस् (धातु) → संत्रस्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
कुष्ठीthe leper
कुष्ठी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकुष्ठिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सत्वरम्quickly
सत्वरम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसत्वर (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
ययौwent
ययौ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तेनby that
तेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
मार्गेणby the path
मार्गेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमार्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
येनby which
येन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
एवindeed/same
एव:
Sambandha/Emphasis (निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक-निपात (emphatic particle)
दिवाby day
दिवा:
Adhikarana (अधिकरण-कालय)
TypeIndeclinable
Rootदिव्/दिवा (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; कालवाचक (temporal adverb)
भ्रान्तःhaving wandered
भ्रान्तः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootभ्रम् (धातु) → भ्रान्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
महीतलेon the surface of the earth
महीतले:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमहीतल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; (मही + तल) षष्ठी-तत्पुरुष

Sūta

Type: kshetra

Scene: Sūta narrates as the leper, clutching a staff, rushes along a winding path under dim pre-dawn sky; his body shows sores, yet his movement is determined; the terrain echoes his earlier wandering.

S
Sūta
K
kuṣṭhī (leprous man)
M
mārga (path)

FAQs

Even under threat, a person is pushed into action; in tīrtha narratives, such compelled movement often leads one into contact with sanctifying sacred space.

The route returns toward the sacred hill/stream area tied to the tīrtha of Adhyāya 212.

None.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App