Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 22

तस्माद्वदतु देवेश मामेष ब्राह्मणं द्रुतम् । निवारयामि येनास्त्रं यदस्योपरि संधितम्

tasmādvadatu deveśa māmeṣa brāhmaṇaṃ drutam | nivārayāmi yenāstraṃ yadasyopari saṃdhitam

پس اے دیویش (خداؤں کے سردار)، وہ جلد مجھے ‘برہمن’ کہہ دے؛ تب میں وہ ہتھیار واپس لے لوں گا جو اس پر تان کر باندھا گیا ہے۔

तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (Cause marker/हेतु)
TypeIndeclinable
Roottasmāt (सर्वनाम-प्रातिपदिक/अव्ययीभाव-रूप)
Formहेतुवाचक-अव्यय (therefore)
वदतुlet (him/you) say, speak
वदतु:
Kriya (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन
देवेशO Lord of gods
देवेश:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdeveśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
माम्me
माम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; सर्वनाम
एषःthis (man)
एषः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
ब्राह्मणम्a brāhmaṇa
ब्राह्मणम्:
Karma (Object complement/कर्म)
TypeNoun
Rootbrāhmaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
द्रुतम्quickly
द्रुतम्:
Prakāra (Manner adjunct/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootdruta (अव्यय/प्रातिपदिक-नपुंसक)
Formशीघ्रार्थक-अव्यय (adverb: quickly)
निवारयामिI restrain, I stop
निवारयामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनि + वॄ (धातु) / निवारयति (णिजन्त)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, उत्तम-पुरुष (1st person), एकवचन; णिजन्त (causative)
येनby which
येन:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
अस्त्रम्weapon
अस्त्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootastra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
यत्which
यत्:
Karma (Object of participle/कर्म)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन; सम्बन्धक (relative)
अस्यof him
अस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन; सर्वनाम
उपरिupon
उपरि:
Adhikaraṇa (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootupari (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb/postposition: upon/on)
संधितम्fixed/aimed/placed
संधितम्:
Kriya (Participial predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + धा (धातु) → saṃdhita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि प्रयोग (placed/aimed)

Viśvāmitra

Type: kshetra

Listener: Brahmā (Deveśa)

Scene: Viśvāmitra, weapon-mantra poised, demands that the ‘lord of gods’ make Vasiṣṭha call him a brāhmaṇa; the scene is a tense negotiation with cosmic stakes.

V
Viśvāmitra
B
Brahmā
V
Vasiṣṭha

FAQs

Seeking honor as a condition for peace reveals attachment; dharma urges peace grounded in compassion, not ego.

Not named in this verse; it is part of a tīrtha chapter but focuses on the sages’ dispute.

None; it is a negotiated condition to cease a divyāstra.