Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 43
Devanagari script
एवं स गणतां प्राप्तो देवदेवस्य शूलिनः । विश्वास्यः सर्वकृत्येषु तत्परं समपद्यत
Transliteration
evaṃ sa gaṇatāṃ prāpto devadevasya śūlinaḥ | viśvāsyaḥ sarvakṛtyeṣu tatparaṃ samapadyata
Translation
یوں وہ دیوتاؤں کے دیوتا، ترشول دھاری شُولِن کے گن پد کو پا کر، ہر کام میں قابلِ اعتماد ٹھہرا اور اسی خدمت میں سراسر منہمک ہو گیا۔
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
Kriyā-viśeṣaṇa (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb of manner)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन (Masc., Nom. sg.)
गणताम्the status of a gaṇa (attendant)
गणताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगणता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन (Fem., Acc. sg.)
प्राप्तःhaving attained
प्राप्तः:
Kriyā (Predicate/“having attained”)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन (Masc., Nom. sg.)
देवदेवस्यof the God of gods
देवदेवस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootदेवदेव (प्रातिपदिक; देव + देव)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन (Masc., Gen. sg.); कर्मधारयः (“devaḥ eva devaḥ”)
शूलिनःof the trident-bearer (Śiva)
शूलिनः:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootशूलिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन (Masc., Gen. sg.)
विश्वास्यःtrustworthy
विश्वास्यः:
Viśeṣaṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootविश्वास्य (प्रातिपदिक; √विश्वस् + यत्/ण्यत्-भाव)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन (Masc., Nom. sg.); योग्यतावाचक (fit to be trusted)
सर्वकृत्येषुin all tasks
सर्वकृत्येषु:
Adhikaraṇa (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसर्वकृत्य (प्रातिपदिक; सर्व + कृत्य)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, बहुवचन (Neut., Loc. pl.); तत्पुरुषः (all duties)
तत्परम्devotion to that; intentness
तत्परम्:
Karma (Object/complement)
TypeAdjective
Rootतत्पर (प्रातिपदिक; तत् + पर)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन (Neut., Acc. sg.); तत्पुरुषः (“in that devoted”)
समपद्यतhe obtained; he came to
समपद्यत:
Kriyā (Predicate action)
TypeVerb
Rootसम् + √पद् (धातु)
Formलङ् लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन (Imperfect/past, 3rd person sg.)
Speaker
Narrator
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Śūlin-Maheśvara sthala (implied)
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: A devotee is formally accepted into Śiva’s gaṇas; Śiva as Śūlin grants trust and assigns sacred duties; attendants stand in reverent formation.
Characters & Entities
Ś
Śiva (Śūlin)G
GaṇaFAQs
Spiritual elevation is validated by steadfast service and reliability in dharmic duties.
Not specified in this verse; the setting remains the Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya.
None; it describes the fruit of devotion—gaṇatva and dedicated service.