Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 129›Shloka 73
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 73

Devanagari script

तस्य तीर्थे नरः स्नात्वा दृष्ट्वा तं च दिवाकरम् । नादबिंदुं पठित्वा च तदग्रे मुक्तिमाप्नुयात्

Transliteration

tasya tīrthe naraḥ snātvā dṛṣṭvā taṃ ca divākaram | nādabiṃduṃ paṭhitvā ca tadagre muktimāpnuyāt

Translation

جو شخص اس تیرتھ میں اشنان کرے، اس دیواکر سورج کے درشن کرے، اور اس کے حضور نادبندو کا پاٹھ کرے—وہ موکش پاتا ہے۔

Word by Word
तस्यof that (place/person)
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन
तीर्थेat the sacred ford
तीर्थे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Kriya-viseshana (Gerundial/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्यय; धातुः स्ना; अर्थः ‘having bathed’
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriya-viseshana (Gerundial/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्यय; धातुः दृश्; अर्थः ‘having seen’
तम्him/that
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
दिवाकरम्the sun
दिवाकरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदिवाकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन; समासः कर्मधारय (दिवा-करः = सूर्यः)
नादबिंदुम्the Nāda-bindu (text/mantra)
नादबिंदुम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनाद + बिंदु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन; समासः तत्पुरुष (नादस्य बिंदुः / नाद-बिंदु-नामकः पाठः)
पठित्वाhaving recited
पठित्वा:
Kriya-viseshana (Gerundial/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootपठ् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्यय; धातुः पठ्; अर्थः ‘having recited/read’
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
तदग्रेin front of that
तदग्रे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतद् + अग्र (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्ययवत् प्रयोगः (locative sense)
मुक्तिम्liberation
मुक्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमुक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन
आप्नुयात्would attain
आप्नुयात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआप् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative/संभावना), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
Speaker

Sūta (contextual, within Tīrthamāhātmā narration)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Brahmadvāra-tīrtha (implied)

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: Ṛṣis

Visual Art Cues

Scene: Pilgrim at dawn in a river/ford, hands joined after bathing; the rising Sun is personified or shown as a radiant disc; the pilgrim recites from a small manuscript/mentally, with subtle sound-waves (nāda) and a bindu of light above the head.

Characters & Entities
D
Divākara (Sun)
N
Nādabindu
T
Tīrtha

FAQs

Pilgrimage becomes complete when outer purity (bathing), sacred vision (darśana), and inner sound-practice (recitation) unite toward mokṣa.

The verse praises “that tirtha” in the preceding context of Adhyāya 129, associated with Brahmadvāra and Sun-darśana.

Snāna (bathing) at the tirtha, divākara-darśana (beholding the Sun), and recitation (paṭhana) of the Nādabindu.

←Previous Verse
Next Verse→