Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 64

Devanagari script

जाटघोटेतिमन्त्रोऽयं सर्वसिद्धिप्रदायकः तमेनं जप विप्र त्वं दिवारात्रमतंद्रितः

Transliteration

jāṭaghoṭetimantro'yaṃ sarvasiddhipradāyakaḥ tamenaṃ japa vipra tvaṃ divārātramataṃdritaḥ

Translation

یہ ‘جاٹ گھوٹے’ منتر ہر طرح کی سِدھی عطا کرنے والا ہے۔ اس لیے اے برہمن! تم اسی منتر کا دن رات، سستی کے بغیر، جپ کرتے رہو۔

Word by Word

• जाटघोटेति: “jāṭaghoṭa” thus (as the quoted word)
• जाटघोटेति: Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: जाटघोट (प्रातिपदिक) + इति (अव्यय)
• Form: इति-शब्दः (quotative particle/उद्धरणसूचक-अव्यय) — ‘जाटघोट’ इत्येवम्

• मन्त्रः: mantra
• मन्त्रः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• अयम्: this
• अयम्: Karta (Apposition/कर्ता-समानाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम

• सर्वसिद्धिप्रदायकः: giver of all attainments
• सर्वसिद्धिप्रदायकः: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + सिद्धि (प्रातिपदिक) + प्रदायक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (‘सर्वासां सिद्धीनां प्रदायकः’)

• तम्: that (mantra)
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम

• एनम्: this (same one)
• एनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद्/एन् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम (enam)

• जप: chant / repeat
• जप: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जप् (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद

• विप्र: O brahmin
• विप्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• दिवारात्रम्: day and night
• दिवारात्रम्: Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: दिवा (अव्यय/प्रातिपदिक) + रात्रि (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समासः; अव्ययवत् प्रयोगः (adverbial) — ‘दिवा च रात्रौ च’

• अतन्द्रितः: untiring, without laziness
• अतन्द्रितः: Visheshana (Adjective of ‘त्वम्’/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अतन्द्रित (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; नञ्-समास/उपसर्ग-निषेध (‘तन्द्रा-रहितः’)

Speaker

Pulaha

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A brāhmaṇa instructs a seeker in a potent mantra; the setting suggests a roadside or tīrtha precinct where the command is to repeat it ceaselessly.

Characters & Entities

• Pulaha
• jāṭaghoṭe

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Steady, tireless japa—received through proper instruction—is portrayed as a direct means to powerful spiritual accomplishment.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The line belongs to the Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya narrative; it highlights mantra-sādhana within a pilgrimage milieu rather than a named tīrtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

Continuous japa of the ‘jāṭaghoṭe’ mantra day and night, without negligence.