Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 79

सूत उवाच । एतद्वः सर्वमाख्यातं यत्पृष्टोऽस्मि द्विजोत्तमाः । यथा तस्या दृढं कायमभेद्यं संस्थितं सदा

sūta uvāca | etadvaḥ sarvamākhyātaṃ yatpṛṣṭo'smi dvijottamāḥ | yathā tasyā dṛḍhaṃ kāyamabhedyaṃ saṃsthitaṃ sadā

سوت نے کہا: اے برہمنوں میں افضل! جو کچھ تم نے مجھ سے پوچھا تھا وہ سب میں نے بیان کر دیا—کہ اُس کا بدن کیسے ہمیشہ مضبوط، ناقابلِ شکست اور ناقابلِ نفوذ قائم رہا۔

सूतःSūta
सूतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (परिपूर्णभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
एतत्this
एतत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘this’
वःto you / for you
वः:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
Formषष्ठी/चतुर्थी बहुवचन-रूपम् (enclitic) = ‘of you/for you’
सर्वम्all
सर्वम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘एतत्’ इति विशेषणम्
आख्यातम्has been explained/told
आख्यातम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + ख्या (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय, भूतकर्मणि), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि-प्रयोगे ‘has been told’
यत्which/that
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)
पृष्टःasked
पृष्टः:
Karta (Subject-qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रच्छ् (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय, past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘asked’
अस्मिI am
अस्मि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (वर्तमान/Present), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
द्विजोत्तमाःO best of twice-born (brahmins)
द्विजोत्तमाः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज + उत्तम (प्रातिपदिकसमूह)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), बहुवचन; तत्पुरुषसमासः (कर्मधारय-प्रायः) = ‘श्रेष्ठा द्विजाः’
यथाas/how
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय (सम्बन्ध/प्रकारवाचक) = ‘as/how’
तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
दृढम्firm
दृढम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootदृढ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘कायम्’ इति विशेषणम्
कायम्body
कायम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
अभेद्यम्unbreakable
अभेद्यम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootअ + भेद्य (भिद् धातु + यत्)
Formकृदन्त (यत्-प्रत्यय, potential/gerundive), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘not to be broken’
संस्थितम्standing/established
संस्थितम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootसम् + स्था (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘standing/established’ (agreeing with ‘कायम्’)
सदाalways
सदा:
Adhikarana (Temporal/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formअव्यय (कालवाचक) = ‘always’

Sūta

Listener: Ṛṣis (dvijottamāḥ)

Scene: Sūta, seated in a forest-assembly, addresses attentive sages; behind him, a faint vignette shows the heroine’s firm, luminous form, suggesting the ‘abhēdya’ state as a narrated marvel.

S
Sūta
D
Dvijottamāḥ (sages/Brahmins)

FAQs

Purāṇic tīrtha narratives present tapas as capable of producing extraordinary steadiness and protection when rooted in dharma.

The surrounding account belongs to a tīrtha-māhātmya, though this verse itself focuses on the narrator’s summary rather than naming the site.

No direct prescription; it reports the result attributed to sustained austerity.