Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 134

इदं पवित्रं खलु पुण्यदं सदा यशस्करं पापहरं परात्परम् । शृणोति भक्त्या पुरुषः स पुण्यभागसुक्षये रुद्रसलोकतां व्रजेत्

idaṃ pavitraṃ khalu puṇyadaṃ sadā yaśaskaraṃ pāpaharaṃ parātparam | śṛṇoti bhaktyā puruṣaḥ sa puṇyabhāgasukṣaye rudrasalokatāṃ vrajet

یہ بیان حقیقتاً پاک کرنے والا ہے—ہمیشہ پُنّیہ دینے والا، نام و یش بڑھانے والا، گناہ دور کرنے والا اور برتر ترین۔ جو شخص اسے بھکتی سے سنے، جب اس کا ذخیرۂ پُنّیہ ختم ہو جائے تو وہ رودر لوک کو پہنچتا ہے۔

idamthis (text/recitation)
idam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; सर्वनाम
pavitrampure, purifying
pavitram:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpavitra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण
khaluindeed
khalu:
Sambandha/Emphasis (निपातार्थ)
TypeIndeclinable
Rootkhalu (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
puṇyadammerit-giving
puṇyadam:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpuṇya + da (√dā/√dā?; दा-धातु, ‘ददाति’)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; उपपद-तत्पुरुष/कर्मधारयभावः; कृदन्त-प्रातिपदिक ‘-da’ (giver)
sadāalways
sadā:
Kāla (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootsadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
yaśaskaramfame-producing
yaśaskaram:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootyaśas + kara (√kṛ, कृ)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः; कृदन्त ‘-kara’ (maker)
pāpaharamsin-removing
pāpaharam:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpāpa + hara (√hṛ, हृ)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः; कृदन्त ‘-hara’ (remover)
parātparamsupreme beyond the supreme
parātparam:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootparāt + param (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; तत्पुरुषः (परात् परम् = beyond the beyond)
śṛṇotihe hears, listens
śṛṇoti:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√śru (श्रु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
bhaktyāwith devotion
bhaktyā:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootbhakti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन
puruṣaḥa man, person
puruṣaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpuruṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; सर्वनाम
puṇyabhāgasukṣayewhen his share of merit is fully exhausted
puṇyabhāgasukṣaye:
Adhikaraṇa (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootpuṇya + bhāga + sukṣaya (प्रातिपदिक-त्रय)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (पुण्यस्य भागस्य सुक्षये = at the complete exhaustion of one’s share of merit)
rudrasalokatāmthe state of being in Rudra’s world
rudrasalokatām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootrudra + sa-loka + tā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; तत्पुरुषः (रुद्रस्य लोकः) + तद्धित ‘-tā’ (state/condition)
vrajetmay go, would attain
vrajet:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√vraj (व्रज्)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced: Māheśvarakhaṇḍa narrative frame)

Listener: a general ‘puruṣa’ (devotee-hearer) implied; addressed community context continues from earlier viprāḥ setting

Scene: A narrator recites a sacred account to a devoted listener; the words are depicted as purifying light rising toward Rudra’s realm, with subtle iconography of Śiva’s world beyond.

R
Rudra

FAQs

Devotional listening (śravaṇa) to tīrtha-māhātmya purifies and leads ultimately to Rudra’s realm.

The phala-śruti pertains to the Koṭitīrtha narrative being recited in this adhyāya.

Śravaṇa—hearing the sacred account with bhakti—is presented as the efficacious practice.