Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 42

Devanagari script

काश्यां विद्याबलं प्राप्य साधनार्थमुपाययौ । गुहेश्वरमुखान्येष सप्तलिंगान्यपूजयत्

Transliteration

kāśyāṃ vidyābalaṃ prāpya sādhanārthamupāyayau | guheśvaramukhānyeṣa saptaliṃgānyapūjayat

Translation

کاشی میں ودیا و منتر کی قوت پا کر وہ اپنی سادھنا کی تکمیل کے لیے اُس مقام کی طرف آیا۔ گُہیشور سے آغاز کر کے اس نے سات لِنگوں کی پوجا کی۔

Word by Word

• काश्याम्: in Kāśī
• काश्याम्: Adhikarana (Locus)
• Type: Noun
• Root: काशी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• विद्याबलम्: the power of knowledge
• विद्याबलम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: विद्या + बल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुष-समास (विद्यायाः बलम्)

• प्राप्य: having obtained
• प्राप्य: Purvakala-kriya (Prior action)
• Type: Verb
• Root: प्र-आप् (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययार्थे ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (Gerund), पूर्वकालिक क्रिया

• साधनार्थम्: for accomplishing (his aim)
• साधनार्थम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Noun
• Root: साधन + अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुष-समास (साधनस्य अर्थः/अर्थम् = for the purpose of accomplishment)

• उपाययौ: approached; went near
• उपाययौ: Kriya (Action)
• Type: Verb
• Root: उप-आ-या (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद

• गुहेश्वरमुखानि: (the liṅgas) beginning with Guheśvara
• गुहेश्वरमुखानि: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: गुहेश्वर + मुख (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), बहुवचन; तत्पुरुष-समास (गुहेश्वरस्य मुखानि)

• एषः: this (man)
• एषः: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• सप्तलिङ्गानि: seven liṅgas
• सप्तलिङ्गानि: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: सप्त + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), बहुवचन; द्विगु-समास (सप्तसंख्याकानि लिङ्गानि)

• अपূजयत्: worshipped
• अपূजयत्: Kriya (Action)
• Type: Verb
• Root: पूज् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद; उपसर्ग ‘अ-’ (augment)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī; Sapta-liṅga (beginning with Guheśvara)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Vijaya, empowered by Kāśī’s vidyā-bala, arrives for sādhana and worships seven liṅgas in sequence, beginning with Guheśvara.

Characters & Entities

• Kāśī (Vārāṇasī)
• Guheśvara
• Śiva-liṅga (sapta-liṅga)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Kāśī empowers spiritual practice; systematic worship of Śiva-liṅgas supports success in mantra-sādhana.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāśī (Vārāṇasī), especially its liṅga-cult centered on Guheśvara and associated sacred liṅgas.

What ritualistic prescription is mentioned?

Worship (pūjā) of seven Śiva-liṅgas, beginning with Guheśvara, as part of sādhana for spiritual accomplishment.