Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 26

ममैनमर्घं त्वं यच्छ चतुरानन शीघ्रतः । यतः कोटिकलायां वा मम कोऽपि न पूर्यते

mamainamarghaṃ tvaṃ yaccha caturānana śīghrataḥ | yataḥ koṭikalāyāṃ vā mama ko'pi na pūryate

“اے چہار رُخ والے! جلدی سے مجھے یہ اَرجھ (نذرانۂ تعظیم) عطا کر؛ کیونکہ کروڑوں کَلا کے عرصے میں بھی میرا کوئی ہمسر نہیں ملتا۔”

ममmy
मम:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
एनम्this (him/it)
एनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद्/एनद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
अर्घम्offering/value (arghya)
अर्घम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअर्घ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन
यच्छgive
यच्छ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootयम् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यम-पुरुष, एकवचन
चतुराननO four-faced one (Brahmā)
चतुरानन:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootचतुर् + आनन (प्रातिपदिक: चतुरानन)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; समासः बहुव्रीहि ('one who has four faces')
शीघ्रतःquickly
शीघ्रतः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootशीघ्रतः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: quickly)
यतःbecause
यतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootयतः (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थक (causal: because/for)
कोटि-कलायाम्even in a croreth part
कोटि-कलायाम्:
Adhikarana (Location/Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकोटि + कला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (कोट्याः कला = 'a fraction of a crore')
वाor/even
वा:
Sambandha (Alternative)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक अव्यय (disjunctive particle: or/even)
ममmy
मम:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, एकवचन
कःany (portion)
कः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चित सर्वनाम
अपिeven
अपि:
Sambandha/Emphasis (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अवधानार्थक (even)
not
:
Pratishedha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय
पूर्यतेis fulfilled/satisfied
पूर्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपूर् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन; कर्मणि प्रयोग (passive)

Tīrtharāja (Mahīsāgara-saṅgama personified)

Tirtha: Mahīsāgara-saṅgama

Type: sangam

Scene: The confluence-deity addresses Brahmā directly, requesting immediate argha; Brahmā’s four faces turn toward the speaker while sages watch.

C
Caturānana (Brahmā)
M
Mahīsāgara-saṅgama

FAQs

The purāṇic worldview treats certain tīrthas as uniquely potent, worthy of immediate reverence and ritual honor.

Mahīsāgara-saṅgama, called Tīrtharāja and presented as incomparable.

Offering argha (a formal honor-offering) to the tīrtha is explicitly requested.