Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 159

यत्र बालः स च प्राणाञ्जहौ जपपरायणः । बालादित्यमिति ख्यातं तत्रास्थापयत प्रभुम्

yatra bālaḥ sa ca prāṇāñjahau japaparāyaṇaḥ | bālādityamiti khyātaṃ tatrāsthāpayata prabhum

جہاں وہ لڑکا—جپ میں ثابت قدم—اپنے پران چھوڑ گیا، اسی جگہ اس نے پرَبھو کو قائم کیا؛ اور وہ ‘بالادِتیہ’ کے نام سے مشہور ہوا۔

यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (relative adverb: where)
बालःthe boy
बालः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootबाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
प्राणान्life-breaths
प्राणान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्राण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), बहुवचन
जहौgave up
जहौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootहा (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन
जपपरायणःdevoted to japa
जपपरायणः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootजप (प्रातिपदिक) + परायण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; तत्पुरुषः (जपे परायणः/जपस्य परायणः)
बालादित्यम्(as) Bālāditya
बालादित्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootबाल (प्रातिपदिक) + आदित्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; कर्मधारयः (बालः आदित्यः इव/बाल-आदित्यः) नामरूपे
इतिthus (named)
इति:
Sambandha (Quotative/इति)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formनामनिर्देश/उक्तिसूचक-अव्यय
ख्यातम्known (as)
ख्यातम्:
Kriya (Predicate/विधेय)
TypeAdjective
Rootख्या (धातु) → ख्यात (कृदन्त/क्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘known’—(स्थानं/लिङ्गं) इत्यस्य विधेयविशेषणम्
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (there)
अस्थापयत्installed
अस्थापयत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + स्था (धातु) (णिच् causative: स्थापय)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; णिच्-प्रयोगः (causative): ‘he caused to be placed/installed’
प्रभुम्the Lord (deity)
प्रभुम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

Nārada

Tirtha: Bālāditya (site within Bahūdaka area)

Type: kshetra

Scene: At the exact place of the boy’s passing, Nandabhadra establishes the Lord; a newly installed deity/shrine appears with radiance, devotees and brāhmaṇas performing consecration rites; the name ‘Bālāditya’ becomes associated with the spot, suggesting a youthful-solar brilliance in the icon’s aura.

N
Nārada
B
Bālāditya
Ā
Āditya (Sūrya)

FAQs

Steadfast japa sanctifies a place, and devotion culminates in establishing divine presence for the welfare of others.

The place where the boy passed away becomes a sacred spot marked by the installation of Bālāditya, within the Bahūdaka tīrtha account.

Deity installation (pratiṣṭhā/āsthāpana) of Āditya at the sacred location.