Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 110

Devanagari script

अस्मिन्नेव स्तंभतीर्थे कुमारेणं गुहो विभुः । लिंगं संस्थापयामास सर्वपापहरं न किम्

Transliteration

asminneva staṃbhatīrthe kumāreṇaṃ guho vibhuḥ | liṃgaṃ saṃsthāpayāmāsa sarvapāpaharaṃ na kim

Translation

اسی ستَمبھ تیرتھ میں قادرِ مطلق گُہ (اسکند) نے کُماریش لِنگ کی स्थापना کی—جو سب گناہوں کو ہَر لینے والا ہے؛ کیا یہ ایسا نہیں؟

Word by Word

• अस्मिन्: in this
• अस्मिन्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन (सर्वनाम)

• एव: indeed/just
• एव: Sambandha (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)

• स्तम्भ-तीर्थे: at the Staṃbha-tīrtha
• स्तम्भ-तीर्थे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: स्तम्भ (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (स्तम्भस्य तीर्थम्)

• कुमारेणम्: Kumāra (Skanda)
• कुमारेणम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कुमार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; पाठभेद/रूपदोष-संभवः—अपेक्षितं ‘कुमारं’ (Acc. sg.)

• गुहः: Guha (Skanda)
• गुहः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गुह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• विभुः: the mighty one
• विभुः: Karta-samānādhikaraṇa (Apposition)
• Type: Adjective
• Root: विभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषण (गुहस्य)

• लिङ्गम्: the liṅga
• लिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन

• संस्थापयामास: installed/established
• संस्थापयामास: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + स्थापय् (धातु √स्थाप्, णिच्)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; ‘आमास’ परसर्गयुक्त परिप्रयोग

• सर्व-पाप-हरम्: remover of all sins
• सर्व-पाप-हरम्: Karma-samānādhikaraṇa (Object complement)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक) + हर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहि/तत्पुरुष-संभवः, प्रायः कर्मधारय-तत्पुरुषार्थः ‘सर्वाणि पापानि हरति’

• न: not
• न: Sambandha (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक अव्यय (negation)

• किम्: what? (i.e., surely)
• किम्: Prashna (Interrogative)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; प्रश्नार्थक सर्वनाम, ‘न किम्’ = ‘किं न’ (rhetorical)

Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Stambha-tīrtha

Type: tirtha

Visual Art Cues

Scene: Skanda/Guha—youthful, spear-bearing, radiant—stands at Stambha-tīrtha beside a sacred pillar/marker (stambha) and water-edge, installing the Kumāreśa liṅga on a pedestal; devas and pilgrims witness as a wave of light signifies sin-removal.

Characters & Entities

• Stambha-tīrtha
• Guha (Skanda/Kārttikeya)
• Kumāreśa/Kumāreṇa liṅga
• Śiva-liṅga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

This tīrtha-centered liṅga is celebrated as sarva-pāpa-hara—capable of removing all sins through devotion and स्थापना.

Which specific holy site (Tīrtha) is glorified here?

Stambha-tīrtha is explicitly glorified as the place where Guha established the liṅga.

What ritualistic prescription is mentioned?

Saṃsthāpanā (formal establishment) of a Śiva-liṅga is highlighted as the key sacred act connected with sin-removal.