Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 98

वामांकगिरिजं देवं ध्यायेत्सिद्धैः स्तुतं मुहुः । ततः पूर्वं प्रदद्याच्च पाद्यार्घं शंभवे नृप

vāmāṃkagirijaṃ devaṃ dhyāyetsiddhaiḥ stutaṃ muhuḥ | tataḥ pūrvaṃ pradadyācca pādyārghaṃ śaṃbhave nṛpa

جس دیو کے بائیں انگ میں گریجا جلوہ گر ہیں اور جس کی سِدھ بار بار ستوتی کرتے ہیں، اس کا دھیان کرے۔ پھر اے راجا، پہلے شَمبھو کو پادْیَ اور اَرگھْیَ نذر کرے۔

वामाङ्कगिरिजम्having Girijā (Pārvatī) on the left lap
वामाङ्कगिरिजम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवाम + अङ्क + गिरिज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘वामाङ्के गिरिजा यस्य’ इति तत्पुरुषसमासः; विशेषणम्
देवम्the god
देवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
ध्यायेत्should meditate
ध्यायेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√ध्यै (धातु)
Formविधिलिङ्, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
सिद्धैःby the Siddhas
सिद्धैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसिद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
स्तुतम्praised
स्तुतम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Root√स्तु (धातु) → स्तुत (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘देवम्’ इति विशेषणम्
मुहुःagain and again
मुहुः:
Avyaya (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootमुहुः (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (adverb)
ततःthen/thereafter
ततः:
Avyaya (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय/तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्यय (adverb) ‘तस्मात्/तदनन्तरम्’
पूर्वम्first/beforehand
पूर्वम्:
Avyaya (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formअव्यय (adverb) ‘पूर्वकाले’
प्रदद्यात्should offer
प्रदद्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र√दा (धातु)
Formविधिलिङ्, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
and
:
Avyaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
पाद्यार्घम्water for feet and offering (arghya)
पाद्यार्घम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपाद्य + अर्घ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; द्वन्द्वसमासः (पाद्यं च अर्घं च)
शम्भवेto Śambhu (Śiva)
शम्भवे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootशम्भु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), एकवचन
नृपO king
नृप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)

Listener: King (nṛpa) explicitly addressed

Scene: A worshipper before a liṅga altar visualizes Umāmaheśvara—Śiva seated with Pārvatī at his left—while Siddhas hover in the upper space singing hymns; the priest extends a vessel to offer pādya and arghya.

Ś
Śambhu (Śiva)
G
Girijā (Pārvatī)
S
Siddhas

FAQs

Devotion unites contemplation (dhyāna) with reverent service (upacāra), honoring Śiva as the divine householder with Girijā.

No specific tīrtha is stated; the emphasis is on the standard etiquette of Śiva worship.

After meditating on Śiva with Girijā, first offer pādya (water for the feet) and arghya (honor-offering) to Śambhu.