Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 24
Devanagari script
यज्ञादिकाश्च ये धर्मा विना यस्यार्चनं वृथा । दक्षोऽत्र सत्यदृष्टांतः कस्तस्मात्परमो भवेत्
Transliteration
yajñādikāśca ye dharmā vinā yasyārcanaṃ vṛthā | dakṣo'tra satyadṛṣṭāṃtaḥ kastasmātparamo bhavet
Translation
یَجْن وغیرہ سب مذہبی اعمال اس کی پوجا کے بغیر بےثمر ہیں؛ یہاں دکش اس کی سچی مثال ہے—اس سے برتر کون ہو سکتا ہے؟
Word by Word
यज्ञादिकाः(rites) beginning with sacrifice, etc.
यज्ञादिकाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक) + क (तद्धित)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (यज्ञ-आदि-सम्बद्धाः)
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
येwhich
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्ध-सूचकः (relative)
धर्माःduties / religious acts
धर्माः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
विनाwithout
विना:
Sambandha (Exclusion/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootविना (अव्यय)
Formउपसर्ग-निपात/अव्यय; वियोगार्थक (preposition-like indeclinable)
यस्यwhose
यस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
अर्चनम्worship
अर्चनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअर्चन (प्रातिपदिक; कृदन्त-भाव) < अर्च् (धातु)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; भाववाचक-नाम (act of worship)
वृथाin vain
वृथा:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootवृथा (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
दक्षःDakṣa
दक्षः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अत्रhere / in this matter
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
सत्यदृष्टान्तःa true example
सत्यदृष्टान्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसत्य (प्रातिपदिक) + दृष्टान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—कर्मधारयः (सत्यः दृष्टान्तः)
कःwho?
कः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नवाचक
तस्मात्than him
तस्मात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-विभक्ति, एकवचन
परमःgreater
परमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
भवेत्could be
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)
Characters & Entities
Ś
Śiva (implied)D
DakṣaY
YajñaFAQs
Ritual without reverence becomes empty; true dharma requires honoring the Supreme (Śiva) with devotion.
No specific tīrtha is named; the verse references the Dakṣa-yajña narrative as a moral exemplar.
Implicit instruction: include Śiva-arcana (worship) as essential to yajña and other dharmic rites.