Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 58
Devanagari script
मुंचामुं पुत्र याचंतं किमनेन प्रयोजनम् । अवमानो वधः प्रोक्तो वीरसंभावितस्य च
Transliteration
muṃcāmuṃ putra yācaṃtaṃ kimanena prayojanam | avamāno vadhaḥ prokto vīrasaṃbhāvitasya ca
Translation
“بیٹے، اسے چھوڑ دے؛ وہ فریاد کر رہا ہے—اس سے کیا حاصل؟ جسے بہادر سمجھا جائے، اس کے لیے ذلت کو موت کے برابر کہا گیا ہے۔”
Word by Word
मुंचrelease
मुंच:
Kriya (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootमुच् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ/Imperative); मध्यमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद
अमुम्this one (him)
अमुम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचन
पुत्रO son
पुत्र:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन विभक्ति; एकवचन (vocative singular)
याचन्तम्who is begging
याचन्तम्:
Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeVerb
Rootयाच् (धातु)
Formशतृ-प्रत्यय (वर्तमानकृदन्त/Present participle); पुंलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन
किम्what
किम्:
Karma (Interrogative object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन (interrogative)
अनेनby this; with this
अनेन:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग; तृतीया विभक्ति; एकवचन (instrumental singular)
प्रयोजनम्purpose; need
प्रयोजनम्:
Karma (Predicate nominal/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रयोजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन
अवमानःinsult; dishonor
अवमानः:
Karta (Topic/कर्ता-रूपेण)
TypeNoun
Rootअवमान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
वधःkilling; death
वधः:
Karta (Predicate nominal/कर्ता-रूपेण)
TypeNoun
Rootवध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
प्रोक्तःis declared
प्रोक्तः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + वच् (धातु)
Formक्त-प्रत्यय (भूतकृदन्त/Past participle); पुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
वीरसंभावितस्यof one honored as a hero
वीरसंभावितस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootवीर + संभावित (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (वीरेण संभावितः/वीरत्वेन मानितः); पुंलिङ्ग; षष्ठी; एकवचन; विशेषणम्
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
Speaker
Brahmā
Skanda Dialogue
Listener: Bāhvāyudha (addressed as ‘putra’)
Visual Art Cues
Scene: Brahmā raises a calming hand, speaking to the victor: ‘Release him’; Indra kneels in supplication; the hero’s posture shifts from aggression to contemplation; the mother watches, approving restraint.
Characters & Entities
B
BrahmāI
Indra (implied)B
Bāhvāyudha (implied)FAQs
Dharma can require restraint: once an opponent is subdued and pleading, mercy preserves honor and prevents needless sin.
No tīrtha is described in this verse.
None; it is ethical counsel (nīti/dharma-upadeśa).