Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 8

Devanagari script

किरातेन किरातेशं लिंगं काश्यां प्रतिष्ठितम् । केदाराद्दक्षिणे भागे भक्तानामभयप्रदम्

Transliteration

kirātena kirāteśaṃ liṃgaṃ kāśyāṃ pratiṣṭhitam | kedārāddakṣiṇe bhāge bhaktānāmabhayapradam

Translation

کاشی میں کیرات نے ‘کیراتیش’ نامی لِنگ کی پرتیِشٹھا کی۔ یہ کیدار کے جنوب میں ہے اور بھکتوں کو اَبھَے (بےخوفی) عطا کرتا ہے۔

Word by Word

• किरातेन: by the Kirāta (hunter)
• किरातेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: किरात (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (करण/Instrumental), एकवचन

• किरातेशम्: Kirāteśa (Lord of the Kirātas)
• किरातेशम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: किरात-ईश (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म/Object), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (किरातस्य ईशः)

• लिङ्गम्: liṅga (Śiva-emblem)
• लिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म/Object), एकवचन

• काश्याम्: in Kāśī
• काश्याम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: काशी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण/Locative), एकवचन

• प्रतिष्ठितम्: installed/established
• प्रतिष्ठितम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Verb
• Root: प्र-स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘स्थापितम्/प्रतिष्ठापितम्’

• केदारात्: from Kedāra
• केदारात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: केदार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (अपादान/Ablative), एकवचन

• दक्षिणे: in the southern
• दक्षिणे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: दक्षिण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण/Locative), एकवचन; ‘भागे’ इति विशेषण

• भागे: in the region/part
• भागे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: भाग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण/Locative), एकवचन

• भक्तानाम्: of devotees
• भक्तानाम्: Shashthi-Sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: भक्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध/Genitive), बहुवचन

• अभयप्रदम्: granting fearlessness
• अभयप्रदम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अभय-प्रद (प्रातिपदिक; समास)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म/Object), एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः (अभयं प्रददाति)

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kirāteśa (liṅga)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A forest-born Kirāta devotee installs a radiant liṅga in Kāśī; the shrine lies south of Kedāreśvara, with pilgrims receiving a visible aura of protection as they bow.

Characters & Entities

• Kāśī (Vārāṇasī)
• Kedāra (Kāśī-Kedāra)
• Kirāteśa
• Kirāta
• Śiva-liṅga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śiva’s grace in Kāśī protects the devotee; sincere devotion culminates in abhayā (fearlessness).

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kirāteśa-liṅga in Kāśī, located south of the (Kāśī-)Kedāra area.

What ritualistic prescription is mentioned?

Darśana/visitation and devotion to the Kirāteśa-liṅga, emphasizing the fruit of abhayā.