Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 69

Devanagari script

विभूतिभूषणो नित्यं नित्यरुद्राक्षभूषणः । रुद्रसूक्तपरो नित्यं नित्यं लिंगार्चकोभवत्

Transliteration

vibhūtibhūṣaṇo nityaṃ nityarudrākṣabhūṣaṇaḥ | rudrasūktaparo nityaṃ nityaṃ liṃgārcakobhavat

Translation

وہ ہمیشہ وِبھوتی (مقدّس بھسم) کو زیور بنائے رکھتا، ہمیشہ رودراکْش کی مالا سے آراستہ رہتا؛ رودر سوکتوں میں نِتّیہ پرायण ہو کر وہ نِتّیہ لِنگ کی پوجا کرنے والا بن گیا۔

Word by Word

• विभूतिभूषणः: one whose ornament is sacred ash
• विभूतिभूषणः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: विभूति (प्रातिपदिक) + भूषण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (विभूतेः भूषणम्)

• नित्यम्: always
• नित्यम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: नित्य (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• नित्यरुद्राक्षभूषणः: one adorned with rudrākṣa beads always
• नित्यरुद्राक्षभूषणः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: नित्य (प्रातिपदिक) + रुद्राक्ष (प्रातिपदिक) + भूषण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (नित्यं रुद्राक्षं भूषणं यस्य/रुद्राक्षभूषणः)

• रुद्रसूक्तपरः: devoted to the Rudra hymns
• रुद्रसूक्तपरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: रुद्र (प्रातिपदिक) + सूक्त (प्रातिपदिक) + पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; तत्पुरुषः (रुद्रसूक्ते परः = devoted to Rudra-hymns)

• नित्यम्: always
• नित्यम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: नित्य (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• नित्यम्: always
• नित्यम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: नित्य (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• लिङ्गार्चकः: worshipper of the liṅga
• लिङ्गार्चकः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक) + अर्चक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; तत्पुरुषः (लिङ्गस्य अर्चकः)

• अभवत्: became/was
• अभवत्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Skanda (continuing narration)

Visual Art Cues

Scene: A Śaiva devotee in Kāśī, body marked with vibhūti, rudrākṣa garlands on neck and arms, seated near a liṅga shrine, chanting Rudra-hymns while offering water and bilva leaves.

Characters & Entities

• Vyāsa (implied)
• Rudra (Śiva)
• Rudrākṣa
• Vibhūti
• Liṅga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śaiva identity and liberation-oriented living are sustained through daily symbols and practices: vibhūti, rudrākṣa, Rudra-recitation, and liṅga-pūjā.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The practices are described in the Kāśī context around Vyāseśvara, though the verse emphasizes sādhana more than a single spot.

What ritualistic prescription is mentioned?

Regular Rudra-sūkta recitation and nitya-liṅga-arcana (daily worship of the Śiva-liṅga).