Home›Skanda Purana›Kashi Khanda›Uttara Ardha›Adhyaya 31›Shloka 34
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 34

Devanagari script

ते धन्याः पितृभक्तास्ते प्रीणितास्तैः पितामहाः । पैत्रादृणाद्धर्मतीर्थे निष्कृतिर्यैः कृता सुतैः

Transliteration

te dhanyāḥ pitṛbhaktāste prīṇitāstaiḥ pitāmahāḥ | paitrādṛṇāddharmatīrthe niṣkṛtiryaiḥ kṛtā sutaiḥ

Translation

وہ بیٹے واقعی مبارک ہیں جو پِتروں کے بھکت ہیں؛ ان کے سبب پِتامہ (دادا پر دادا) پوری طرح راضی ہوتے ہیں۔ جو بیٹے دھرم تیرتھ میں پرائشچت کر کے پِتر-رِن (آبائی قرض) سے نجات پاتے ہیں، وہی سچے خوش نصیب ہیں۔

Word by Word
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), बहुवचनम् (Plural)
धन्याःblessed, fortunate
धन्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootdhanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम् (qualifier of ते)
पितृभक्ताःdevoted to the ancestors
पितृभक्ताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootpitṛ (प्रातिपदिक) + bhakta (कृदन्त-प्रातिपदिक; √bhaj सेवायाम्, क्त)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (genitive determinative: 'of/for the fathers'); पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम् (qualifier of ते)
तेthose (indeed)
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; पुनरुक्त-प्रयोगः (emphatic repetition)
प्रीणिताःpleased, satisfied
प्रीणिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√prī (प्रीञ् तर्पणे) + kta (क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः (past passive participle); पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम् (of पितामहाः)
तैःby them
तैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः (Instrumental), बहुवचनम्
पितामहाःgrandfathers/forefathers
पितामहाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpitāmaha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
पैत्रात्from ancestral (debt)
पैत्रात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeAdjective
Rootpaitra (प्रातिपदिक; पितृ-सम्बन्धी)
Formनपुंसकलिङ्गे पञ्चमी-विभक्तिः (Ablative), एकवचनम्; विशेषणम् (of ऋणात्)
ऋणात्from the debt/obligation
ऋणात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootṛṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे पञ्चमी-विभक्तिः, एकवचनम्
धर्मतीर्थेin the Dharma-tīrtha
धर्मतीर्थे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootdharma (प्रातिपदिक) + tīrtha (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः ('tīrtha of dharma'); नपुंसकलिङ्गे सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्
निष्कृतिःexpiation, discharge
निष्कृतिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootniṣkṛti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
यैःby whom
यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः, बहुवचनम् (refers to सुतैः)
कृताdone, performed
कृता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√kṛ (कृञ् करणे) + kta (क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः; स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (of निष्कृतिः)
सुतैःby sons
सुतैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootsuta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
Speaker

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa narration typically Skanda to Agastya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dharmatīrtha

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: Agastya (Kumbhaja)

Visual Art Cues

Scene: At Dharmatīrtha, devoted sons perform pitṛ-kārya with water-offerings and śrāddha, while subtle ancestral figures appear gratified; the tīrtha is serene and dharmic.

Characters & Entities
P
Pitṛs
P
Pitāmaha
D
Dharmatīrtha
P
Pitṛ-ṛṇa

FAQs

Filial piety expressed as Pitṛ-bhakti becomes dharma, and sacred acts at a tirtha can relieve one of ancestral obligations.

Dharmatīrtha in Kāśī (Varanasi), praised as a place where ancestral debt can be expiated.

Niṣkṛti (expiatory rites) connected with Pitṛs—implying śrāddha/dāna and related observances at Dharmatīrtha.

←Previous Verse
Next Verse→