Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 58

Devanagari script

तस्मिन्क्षेत्रे महापुण्ये लिंगमोंकारसंज्ञकम् । तत्र सिद्धिं परां प्राप्ता देहेनानेन साधकाः

Transliteration

tasminkṣetre mahāpuṇye liṃgamoṃkārasaṃjñakam | tatra siddhiṃ parāṃ prāptā dehenānena sādhakāḥ

Translation

اُس نہایت پُنیہ مقدّس کھیتر میں ‘اومکار’ نام کا لِنگ قائم ہے؛ وہاں سادھکوں نے اسی بدن میں رہتے ہوئے اعلیٰ ترین سِدھی پائی۔

Word by Word

• तस्मिन्: in that
• तस्मिन्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन (pronoun)

• क्षेत्रे: in the sacred field/place
• क्षेत्रे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: क्षेत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• महापुण्ये: very meritorious
• महापुण्ये: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महापुण्य (प्रातिपदिक; समास)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (क्षेत्रे)

• लिङ्गम्: the liṅga (Śiva-emblem)
• लिङ्गम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• ओंकारसंज्ञकम्: named ‘Oṃkāra’
• ओंकारसंज्ञकम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ओंकार + संज्ञक (प्रातिपदिक; समास)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (oṃkārasya saṃjñā yasya) विशेषणम् (लिङ्गम्)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• सिद्धिम्: attainment, success
• सिद्धिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सिद्धि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• पराम्: supreme
• पराम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (सिद्धिम्)

• प्राप्ताः: attained
• प्राप्ताः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + आप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृत् (past participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्तरि प्रयोगे ‘having attained’

• देहेन: by/with the body
• देहेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: देह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन

• अनेन: with this
• अनेन: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन (pronoun)

• साधकाः: practitioners
• साधकाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: साधक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Oṃkāra-liṅga (Varaṇā-taṭa, Kāśī)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Damana

Visual Art Cues

Scene: A radiant liṅga marked by the sense of praṇava—subtle ‘Oṃ’ aura—enshrined near a riverbank; ascetics in meditation, some depicted with luminous bodies indicating siddhi.

Characters & Entities

• Kāśī (Vārāṇasī)
• Oṃkāra-liṅga
• Śiva
• Sādhakas

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Worship in Kāśī—especially at the Oṃkāra-liṅga—is depicted as a direct path to the highest realization, even while embodied.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Oṃkāra-liṅga shrine within the mahāpuṇya kṣetra of Kāśī.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicitly, devotion and worship of the Oṃkāra-liṅga; no detailed rite is specified in this verse.