Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 40

Devanagari script

मृडानी तस्य लिंगस्य पूजां कुर्यात्सदैव हि । तत्रैव देव्या सान्निध्यं पार्वत्या भक्तसिद्धिदम्

Transliteration

mṛḍānī tasya liṃgasya pūjāṃ kuryātsadaiva hi | tatraiva devyā sānnidhyaṃ pārvatyā bhaktasiddhidam

Translation

یقیناً مِڑانی (پاروتی) اس لِنگ کی ہمیشہ پوجا کرتی ہیں؛ اور وہیں دیوی پاروتی کی حضوری قائم رہتی ہے، جو بھکتوں کو مرادیں عطا کرتی ہے۔

Word by Word

• मृडानी: Mṛḍānī (Pārvatī)
• मृडानी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मृडानी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्

• तस्य: of that
• तस्य: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), एकवचनम्

• लिंगस्य: of the liṅga
• लिंगस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), एकवचनम्

• पूजाम्: worship
• पूजाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पूजा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative), एकवचनम्

• कुर्यात्: should perform
• कुर्यात्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √कृ (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम्, परस्मैपदम्

• सदैव: always
• सदैव: Kriya-visheṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा + एव (अव्यय-समास)
• Form: अव्ययीभाव-समासः; कालवाचक-अव्ययम् (adverb: always indeed)

• हि: indeed
• हि: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: निपातः (particle: indeed/for)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्ययम् (locative adverb: there)

• एव: indeed; just
• एव: Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक-अव्ययम् (particle: only/indeed)

• देव्याः: of the Goddess
• देव्याः: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), एकवचनम्

• सान्निध्यम्: presence
• सान्निध्यम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सान्निध्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्

• पार्वत्या: by Pārvatī
• पार्वत्या: Karana (Agent-instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: पार्वती (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental), एकवचनम्

• भक्तसिद्धिदम्: granting success to devotees
• भक्तसिद्धिदम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: भक्त-सिद्धि-द (प्रातिपदिक) = भक्त + सिद्धि + द
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (of ‘सान्निध्यम्’)

Speaker

Narrative voice (contextually Skanda in Kāśīkhaṇḍa dialogue)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kandukeśvara

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Inside the shrine, Mṛḍānī/Pārvatī is shown in divine form offering worship to the Kandukeśvara liṅga; the air is thick with lamp-light and fragrance; devotees receive siddhi-blessings.

Characters & Entities

• Mṛḍānī (Pārvatī)
• Kandukeśvara-liṅga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Where Śiva is worshipped, Śakti’s living presence is also affirmed; devotion there becomes quickly fruitful.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Kandukeśvara liṅga-site in Kāśī, marked by Pārvatī’s special presence.

What ritualistic prescription is mentioned?

Pūjā of the liṅga is highlighted, with the added assurance of the Goddess’s sānnidhya for devotees.