Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 35

प्रतीक्षमाणो देवेश त्वदामनमुत्तमम् । विभज्य बहुधात्मानं त्वदाराधनतत्परः

pratīkṣamāṇo deveśa tvadāmanamuttamam | vibhajya bahudhātmānaṃ tvadārādhanatatparaḥ

اے دیوتاؤں کے اِیشور! تیرے بہترین حکم کے انتظار میں میں نے اپنے آپ کو بہت سے روپوں میں بانٹ لیا اور تیری عبادت میں ہی یکسو رہا۔

प्रतीक्षमाणःwaiting, expecting
प्रतीक्षमाणः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootप्रतीक्ष् (धातु)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्तः (present active participle), प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्, पुल्लिङ्गः; कर्तरि प्रयोगः
देवेशO Lord of gods
देवेश:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवेश (प्रातिपदिक) [देव + ईश]
Formसम्बोधन-विभक्तिः (vocative), एकवचनम्, पुल्लिङ्गः; षष्ठी-तत्पुरुषः (देवानाम् ईशः)
त्वत्your
त्वत्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद्/त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम (2nd person)
आमनम्instruction, teaching
आमनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआमन (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्, नपुंसकलिङ्गः
उत्तमम्excellent, supreme
उत्तमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्, नपुंसकलिङ्गः; विशेषणम् (आमनम्)
विभज्यhaving divided/apportioned
विभज्य:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootवि + भज् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्तः (gerund), पूर्वक्रिया
बहुधाin many ways
बहुधा:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootबहुधा (अव्यय)
Formअव्ययम्; प्रकारवाचक क्रियाविशेषणम् (adverb of manner)
आत्मानम्self
आत्मानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्, पुल्लिङ्गः; आत्मशब्दः
त्वत्your
त्वत्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद्/त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
आराधनworship, propitiation
आराधन:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootआराधन (प्रातिपदिक) [आ + राध् (धातु) + ल्युट्]
Formनपुंसकलिङ्ग-प्रातिपदिकम्; समासपूर्वपदम् (in compound)
तत्परःintent on, devoted to
तत्परः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootतत्पर (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्, पुल्लिङ्गः; षष्ठी/सप्तमी-तत्पुरुषार्थः (तस्मिन् परः = तत्परः), विशेषणम् (प्रतीक्षमाणः)

Arka (Sūrya)

Tirtha: Avimukta-Kāśī

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis/saṃvāda audience (typical Kāśīkhaṇḍa frame)

Scene: Ravi (the Sun) stands in reverent posture, awaiting Śiva’s command; his radiance subtly refracted into multiple emanations, suggesting ‘dividing into many forms’ while remaining absorbed in worship.

A
Arka (Sūrya)
Ś
Śiva (Deveśa)

FAQs

True devotion means waiting upon the divine command and dedicating one’s powers to worship rather than ego.

The devotion unfolds within the Kāśī-kathā context, reinforcing Kāśī as Śiva’s sphere of command.

Ārādhana (devotional worship) is emphasized, though no specific mantra, vrata, or offering is detailed.