Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 96

Devanagari script

ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शृण्वंतोऽध्यायमुत्तमम् । पातकानि विसृज्येह गतिं यास्यंत्यनुत्तमाम्

Transliteration

brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyāḥ śṛṇvaṃto'dhyāyamuttamam | pātakāni visṛjyeha gatiṃ yāsyaṃtyanuttamām

Translation

برہمن، کشتری اور ویشیہ جو اس بہترین ادھیائے کو سنتے ہیں، وہ اسی دنیا میں اپنے گناہ جھاڑ دیتے ہیں اور بے مثال روحانی منزل پاتے ہیں۔

Word by Word

• ब्राह्मणाः: Brahmins
• ब्राह्मणाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• क्षत्रियाः: Kshatriyas
• क्षत्रियाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: क्षत्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• वैश्याः: Vaishyas
• वैश्याः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वैश्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• शृण्वन्तः: listening
• शृण्वन्तः: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: श्रु (धातु) + शतृ (कृत् प्रत्यय)
• Form: शतृ-प्रत्यय वर्तमानकाले कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण (of ब्राह्मणाः/क्षत्रियाः/वैश्याः)

• अध्यायम्: chapter, lesson (recitation)
• अध्यायम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अध्याय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• उत्तमम्: excellent
• उत्तमम्: Visheshana (Adjective of object)
• Type: Adjective
• Root: उत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of अध्यायम्)

• पातकानि: sins
• पातकानि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पातक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन

• विसृज्य: having cast off
• विसृज्य: Purvakala (Prior action)
• Type: Indeclinable
• Root: वि + सृज् (धातु) + ल्यप् (क्त्वा-प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (gerund), ‘having abandoned’

• इह: here (in this world)
• इह: Desha-adhikarana (Locative sense)
• Type: Indeclinable
• Root: इह (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place)

• गतिम्: destination, state
• गतिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• यास्यन्ति: will go/attain
• यास्यन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लृट्-लकार (simple future), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन

• अनुत्तमाम्: unsurpassed
• अनुत्तमाम्: Visheshana (Adjective of object)
• Type: Adjective
• Root: अनुत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of गतिम्)

Speaker

Skanda (deduced; Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī-kṣetra (via adhyāya-śravaṇa)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Naimiṣāraṇya sages

Visual Art Cues

Scene: A diverse assembly—brāhmaṇa, kṣatriya, vaiśya—sit together listening to the sacred chapter; above them, a symbolic stream of dark smoke (sins) dissolves into light, indicating immediate purification and ascent toward an ‘unsurpassed’ path.

Characters & Entities

• Brāhmaṇa
• Kṣatriya
• Vaiśya
• Pātaka

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sincere listening to the sacred Kāśī narrative purifies even grave faults and elevates one toward the highest end.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāśī (Vārāṇasī) through the Kāśīkhaṇḍa setting; the ‘excellent chapter’ is part of Kāśī’s māhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

Śravaṇa (devotional hearing) of the adhyāya is prescribed as a means of pāpa-kṣaya and attaining higher gati.