Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 2

मायापुर्यां मुक्तिपुर्यां शिवशर्मा द्विजोत्तमः । मृतोपि मोक्षं नैवाप ब्रूहि तत्कारणं विभो

māyāpuryāṃ muktipuryāṃ śivaśarmā dvijottamaḥ | mṛtopi mokṣaṃ naivāpa brūhi tatkāraṇaṃ vibho

مایاپُری—مکتی پُری—میں شِوشَرما نامی برہمنِ برتر نے مرنے کے بعد بھی موکش حاصل نہ کیا۔ اے قادرِ مطلق، اس کی وجہ بتائیے۔

मायापुर्याम्in Māyāpurī
मायापुर्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमाया-पुरि (प्रातिपदिक; षष्ठी/कर्मधारय-समास)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
मुक्तिपुर्याम्in Muktipurī
मुक्तिपुर्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमुक्ति-पुरि (प्रातिपदिक; षष्ठी-तत्पुरुष)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
शिवशर्माŚivaśarmā
शिवशर्मा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशिव-शर्मन् (प्रातिपदिक; कर्मधारय/नाम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
द्विजोत्तमःthe best of Brahmins
द्विजोत्तमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज-उत्तम (प्रातिपदिक; षष्ठी-तत्पुरुष/कर्मधारय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेष्य-रूपे (appositional)
मृतःdead
मृतः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (dead)
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-अव्यय (particle: even/also)
मोक्षम्liberation
मोक्षम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमोक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
not
:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
एवindeed
एव:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphatic particle)
आपobtained
आप:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआप् (धातु)
Formलुङ्-लकार (Aorist), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
ब्रूहिtell
ब्रूहि:
Kriya (Command/आज्ञा)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
कारणम्reason
कारणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
विभोO mighty one
विभो:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootविभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

Lopāmudrā (questioning)

Tirtha: Māyāpurī / Muktipurī (as stated)

Type: kshetra

Listener: Agastya

Scene: Lopāmudrā, brows slightly knit, asks Agastya about a brāhmaṇa named Śivaśarmā who died in a liberation-city yet failed to attain mokṣa; the scene carries a sense of sacred mystery and moral seriousness.

M
Māyāpurī
Ś
Śivaśarmā
M
Mokṣa

FAQs

A sacred place is not a substitute for inner qualification and dharma; the Purāṇas often probe the true causes behind liberation.

Māyāpurī is called a mukti-purī (city of liberation), invoked to discuss the doctrine of liberation in sacred places.

None; it is a doctrinal question about mokṣa and its causes.