Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 22

छाया प्रकंपते यस्य देहबंधेपि निश्चले । कृतांतदूता बध्नंति चतुर्थे मासि तं नरम्

chāyā prakaṃpate yasya dehabaṃdhepi niścale | kṛtāṃtadūtā badhnaṃti caturthe māsi taṃ naram

اگر کسی کا سایہ جسم کے ساکن ہونے پر بھی لرزے، تو کِرتانت (موت) کے قاصد چوتھے مہینے میں اس مرد کو باندھ لیتے ہیں۔

छायाshadow
छाया:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootछाया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), एकवचनम्
प्रकम्पतेtrembles
प्रकम्पते:
Kriyā (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√कम्प् (धातु) + प्र- (उपसर्ग)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम्; आत्मनेपदम्
यस्यwhose
यस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (6th/Genitive), एकवचनम्
देहबन्धेin the bodily frame/bond
देहबन्धे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदेह + बन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (7th/Locative), एकवचनम्; देहस्य बन्धः/बन्धनम् इति
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (even/also)
निश्चलेthough unmoving/steady
निश्चले:
Viśeṣaṇa (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिश्चल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (7th/Locative), एकवचनम्; विशेषणम् (देहबन्धे)
कृतान्तदूताःmessengers of Death
कृतान्तदूताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकृतान्त + दूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्; कृतान्तस्य दूताः
बध्नन्तिbind
बध्नन्ति:
Kriyā (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√बन्ध् (धातु)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd person), बहुवचनम्; परस्मैपदम्
चतुर्थेin the fourth
चतुर्थे:
Viśeṣaṇa (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (7th/Locative), एकवचनम्; विशेषणम् (मासि)
मासिmonth
मासि:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (7th/Locative), एकवचनम्
तम्him
तम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (2nd/Accusative), एकवचनम्
नरम्man
नरम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (2nd/Accusative), एकवचनम्; तम् इति विशेष्यः

Skanda

Tirtha: Avimukta-Kāśī

Type: kshetra

Listener: null

Scene: At sunset on a Kāśī ghāṭa, a man stands still, yet his shadow on the steps quivers unnaturally; faint, dark figures of Kṛtānta’s messengers approach with nooses; a distant Śiva temple lamp glows, offering hope.

K
Kṛtānta
Y
Yama
K
Kāśī

FAQs

It underscores accountability and the inevitability of death, urging timely spiritual effort and righteous conduct.

The verse belongs to Kāśīkhaṇḍa’s Kāśī setting; it does not glorify a particular ghāṭa or liṅga by name in this line.

No explicit ritual instruction is present; it is a nimitta statement.