Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 66

Devanagari script

तथेति च मया प्रोक्तं प्रमाणीक्रियतां तु तत् । मंदराय वरो दत्तो भवेदेवं कृपानिधे

Transliteration

tatheti ca mayā proktaṃ pramāṇīkriyatāṃ tu tat | maṃdarāya varo datto bhavedevaṃ kṛpānidhe

Translation

میں نے کہا: “تھاستو (یوں ہی ہو)؛ اسے حق و سچ کے طور پر ثابت و مقرر کیا جائے۔ اے خزینۂ رحمت، مندر کو دیا گیا ور اسی طرح پورا ہو۔”

Word by Word

• तथा: so/thus
• तथा: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; अव्यय-क्रियाविशेषण

• इति: thus (quoting)
• इति: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्यय; वाक्य-समाप्ति/उद्धरण-चिह्न (quotative particle)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)

• मया: by me
• मया: Kartr (Agent/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, तृतीया-विभक्ति, एकवचन

• प्रोक्तम्: said/spoken
• प्रोक्तम्: Kriya (Predicative/क्रिया-विशेषण)
• Type: Verb
• Root: प्र + वच् (धातु) → प्रोक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृत्-प्रत्यय (past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• प्रमाणीक्रियताम्: let it be validated/confirmed
• प्रमाणीक्रियताम्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + माणि + कृ (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), कर्मणि-प्रयोग (Passive), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

• तु: indeed/but
• तु: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; विरोध/विशेषार्थक-निपात (particle: but/indeed)

• तत्: that (statement/thing)
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• मन्दराय: to Mandara
• मन्दराय: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: मन्दर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन

• वरः: a boon
• वरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• दत्तः: given
• दत्तः: Kriya (Predicative/क्रिया-विशेषण)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु) → दत्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृत् (क्त, past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• भवेत्: may it be/should be
• भवेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: विधिलिङ्-लकार (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन

• एवम्: thus/in this way
• एवम्: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक (manner adverb)

• कृपानिधे: O treasure of compassion
• कृपानिधे: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: कृपा + निधि (प्रातिपदिके)
• Form: तत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष: कृपायाः निधिः); पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

Speaker

Skanda (deduced, Kāśīkhaṇḍa context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Mandara

Type: peak

Skanda Dialogue

Listener: Kāśī-mahātmya audience (contextual)

Visual Art Cues

Scene: A divine narrator/authority declares ‘tathāstu’ (so be it), sealing a boon to Mandara; the recipient is shown with reverence, while the atmosphere glows with confirmation of truth.

Characters & Entities

• Mandara

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Divine grace becomes effective when affirmed by truth and authority; boons are framed within dharmic confirmation.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The setting is within the Kāśī Khaṇḍa’s sacred geography; this verse specifically highlights Mandara in the ongoing account.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual is stated; it records the formal granting and authentication of a boon.