Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 45
Devanagari script
यदा यदैव तां पृच्छेदयेगुणनिधिः सुतः । न दृश्यते मया गेहे क्व याति विदधाति किम्
Transliteration
yadā yadaiva tāṃ pṛcchedayeguṇanidhiḥ sutaḥ | na dṛśyate mayā gehe kva yāti vidadhāti kim
Translation
جب جب اس کا بیٹا گُنَنِدھی اس سے پوچھتا—“میں اسے گھر میں نہیں دیکھتا؛ وہ کہاں جاتا ہے اور کیا کرتا ہے؟”
Word by Word
यदाwhen
यदा:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
यदाwhenever
यदा:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति (emphatic repetition)
एवindeed/just
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis particle)
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; सर्वनाम
पृच्छेत्should ask
पृच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रच्छ् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अयम्this (one)
अयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
गुणनिधिःtreasury of virtues
गुणनिधिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगुण (प्रातिपदिक) + निधि (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (गुणानां निधिः); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
सुतःson
सुतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
नnot
न:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
दृश्यतेis seen/appears
दृश्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive)
मयाby me
मया:
Karana (Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; तृतीया (3rd), एकवचन
गेहेin the house
गेहे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
क्वwhere
क्व:
Adhikarana (Place/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formअव्यय; प्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
यातिdoes he go
याति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
विदधातिdoes he do/arrange
विदधाति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-धा (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
किम्what
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; प्रश्नार्थक-सर्वनाम
Speaker
Skanda
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kāśī
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: A son (Guṇanidhi) respectfully questions his mother in a courtyard; his gesture indicates worry. The house doorway frames an empty path leading toward the ghāṭas, suggesting the absent person’s secretive departures.
Characters & Entities
G
GuṇanidhiFAQs
Hidden wrongdoing breeds doubt and unrest within the family, showing how adharma cannot remain concealed for long.
No tīrtha is named in this verse.
None; it is a narrative inquiry setting up the next explanation.