Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 33

Devanagari script

किमेतदिति विज्ञातुं तं देशं तूर्णमाययुः । तं देशं तु समागत्य सर्वे ते ऋषिपुंगवाः

Transliteration

kimetaditi vijñātuṃ taṃ deśaṃ tūrṇamāyayuḥ | taṃ deśaṃ tu samāgatya sarve te ṛṣipuṃgavāḥ

Translation

“یہ کیا ہے؟” جاننے کی آرزو میں وہ رشیوں کے سردار تیزی سے اُس دیس کی طرف بڑھے؛ اور اسی مقام پر پہنچ کر وہ سب وہاں جمع ہو گئے۔

Word by Word

• किम्: what
• किम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: किम् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; interrogative pronoun

• एतत्: this
• एतत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; demonstrative pronoun

• इति: thus
• इति: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उद्धरण/वाक्यसमाप्तिसूचक अव्यय (quotative particle)

• विज्ञातुम्: to ascertain/know
• विज्ञातुम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Verb
• Root: वि-ज्ञा (धातु) + तुमुन् (कृदन्त)
• Form: तुमुनन्त (infinitive), उद्देश्य/प्रयोजनार्थक; ‘to know’

• तम्: that
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; demonstrative pronoun

• देशम्: place/region
• देशम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: देश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

• तूर्णम्: quickly
• तूर्णम्: Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तूर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: क्रियाविशेषणरूपेण अव्ययीभूत (adverbial accusative)

• आययुः: they came
• आययुः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-या (धातु)
• Form: लिट् (परस्मैपद), प्रथमपुरुष, बहुवचन; perfect: ‘they came’

• तम्: that
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

• देशम्: place
• देशम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: देश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

• तु: but/indeed
• तु: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (particle), विरोध/अन्वयार्थक

• समागत्य: having arrived
• समागत्य: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: सम्-आ-गम् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
• Form: क्त्वान्त/ल्यबन्त अव्ययकृदन्त (gerund), पूर्वकालिक क्रिया: ‘having arrived’

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; सर्वनामसदृश विशेष्य

• ते: those
• ते: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन

• ऋषिपुंगवाः: foremost sages
• ऋषिपुंगवाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ऋषि (प्रातिपदिक) + पुंगव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (‘ऋषीणां पुंगवाः’ = best among sages)

Speaker

Narrator (Purāṇic narrator in Setukhaṇḍa context; likely Sūta/compilation voice)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Setu-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A group of austere sages, staffs and kamaṇḍalus in hand, hurry across a coastal sacred landscape toward a mysterious spot, gathering in a semicircle as if to witness an unfolding event.

Characters & Entities

• Ṛṣis

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Holy events draw the wise; the sages respond with urgency to discern dharma and the truth behind extraordinary occurrences.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Setu-kṣetra (the Setu/Rāmeśvaram sacred region) is the narrative setting of the Setukhaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit rite is prescribed in this verse; it frames the sages’ approach to the sacred locale and unfolding dharmic episode.